NMMS परीक्षेसाठी महत्त्वाचे मुद्दे

• मिश्रण (Mixture): दोन किंवा अधिक पदार्थ मिसळले असता प्रत्येक पदार्थ त्याचे गुणधर्म टिकवून ठेवतो.
• एकसमान मिश्रण (Homogeneous): ज्या मिश्रणात घटक सर्वत्र समानपणे वितरीत होतात (उदा. मीठ+पाणी).
• असमान मिश्रण (Heterogeneous): ज्या मिश्रणात घटकांचे समान वितरण होत नाही (उदा. खडूची भुकटी+पाणी).
• द्रावण (Solution): मीठ किंवा साखर आणि पाणी यांच्या एकसमान मिश्रणाला द्रावण म्हणतात.
• द्राव्य (Solute) व द्रावक (Solvent): विरघळणाऱ्या पदार्थाला द्राव्य आणि ज्या द्रवात तो विरघळतो त्याला द्रावक म्हणतात.
• हवा (Air): हे वायूंचे द्रावण आहे. नायट्रोजन जास्त असल्याने तो ‘द्रावक’ तर ऑक्सिजन, कार्बनडाय ऑक्साईड हे ‘द्राव्य’ आहेत.
• असंपृक्त द्रावण (Unsaturated): ज्या द्रावणात आणखी द्राव्य विरघळता येते.
• संपृक्त द्रावण (Saturated): ज्या द्रावणात दिलेल्या तापमानाला आणखी द्राव्य विरघळू शकत नाही.
• तापमानाचा परिणाम: तापमान वाढल्यास घन पदार्थांची विद्राव्यता वाढते, तर वायूंची पाण्यात विद्राव्यता कमी होते.
• घनता (Density): वस्तूमान / आकारमान. SI एकक: $kg/m^3$. द्रव पदार्थासाठी $g/mL$ किंवा $g/cm^3$.
• बर्फाची घनता: पाण्याचे तापमान कमी होऊन 0°C ला बर्फ बनताना ते प्रसरण पावते, म्हणून बर्फाची घनता पाण्यापेक्षा कमी असते व तो पाण्यावर तरंगतो.
• पाण्याची घनता 4°C ला सर्वात जास्त असते.
• असिमा चॅटर्जी (भारतीय महिला शास्त्रज्ञ) यांनी औषधी वनस्पतींवर आणि अपस्मार विरोधी औषधांवर काम केले.