सचेतन उपक्रम दिनदर्शिका (कनिष्ठ प्राथमिक) – ऑगस्ट 2026
घोषवाक्य: उत्तम शिक्षण – उज्वल भविष्य
(CSR Initiative by BOSCH, Implemented by C00antra)
(CSR Initiative by BOSCH, Implemented by C00antra)
1. उपक्रमांची यादी (List of Activities in Marathi)
कनिष्ठ प्राथमिक शाळेतील (Lower Primary) विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासासाठी ऑगस्ट महिन्यात खालील विविध उपक्रम राबविले जातील:
- वेशभूषा (Fancy Dress): ऐतिहासिक आणि सामाजिक व्यक्तिरेखा साकारणे.
- पात्र अभिनय (Role Play): विविध भूमिका साकारून संवाद साधणे.
- मूक अभिनय (Mime): शब्दांचा वापर न करता कृतीतून संदेश देणे.
- गट चर्चा (Group Discussion): विविध विषयांवर विद्यार्थ्यांमध्ये विचारांची देवाणघेवाण.
- प्रदर्शन आणि सादरीकरण (Display/Presentation): चित्रे आणि माहिती सर्वांसमोर मांडणे.
- जागृती मोहीम (Awareness Campaign): सामाजिक आणि पर्यावरणीय मूल्यांची रुजवणूक.
- ओळखा पाहू (Guessing Game): चित्रे किंवा माहितीच्या आधारे ओळखायला लावणे.
- शारीरिक व्यायाम (Physical Exercise): मुलांच्या उत्तम आरोग्यासाठी प्रात्यक्षिके.
2. ऑगस्ट 2026: दैनंदिन उपक्रमांचा एकत्रित तक्ता (Day-wise Events Table)
| दिनांक/वार | इयत्ता (विषय) | उपक्रमाचे नाव व तपशील |
|---|---|---|
| 01 (शनिवार) | सर्व वर्ग | शारीरिक व्यायाम: सर्व मुलांकडून शारीरिक व्यायाम करवून घेणे. |
| 03 (सोमवार) | 5 वी (शूर महिला) | चेन्नाभैरादेवी: वेशभूषेतून जीवनकार्य व इतिहासाची ओळख. |
| 04 (मंगळवार) | 5 वी (शूर महिला) | बेलवडी मल्लम्मा: वेशभूषेतून शौर्य व नेतृत्वाची ओळख. |
| 05 (बुधवार) | 5 वी (शूर महिला) | झाशीची राणी लक्ष्मीबाई: वेशभूषेतून शौर्याचा इतिहास. |
| 06 (गुरुवार) | 5 वी (शूर महिला) | कित्तूर राणी चेन्नम्मा: वेशभूषेतून स्वातंत्र्यलढ्याची माहिती. |
| 07 (शुक्रवार) | 5 वी (शूर महिला) | ओनाके ओबव्वा: वेशभूषेतून धैर्याची कथा सांगणे. |
| 08 (शनिवार) | सर्व वर्ग | SDMC/समुदाय सहभाग: सदस्य त्यांचे ज्ञान व अनुभव शेअर करतील. |
| 10 (सोमवार) | 2 री (पर्यावरण व समुदाय) | आमच्या गावातील व्यवसाय: पात्र अभिनयातून व्यवसायांचे महत्त्व. |
| 11 (मंगळवार) | 2 री (पर्यावरण व समुदाय) | गाव आणि शहर: गट चर्चेतून जीवनशैली आणि सुविधांची तुलना. |
| 12 (बुधवार) | 2 री (पर्यावरण व समुदाय) | श्रमाला प्रतिष्ठा: मूक अभिनयातून कामाचे महत्त्व दाखवणे. |
| 13 (गुरुवार) | 2 री (पर्यावरण व समुदाय) | पाण्याचे स्त्रोत: ओळखा आणि सांगा या खेळातून स्त्रोतांची नावे सांगणे. |
| 14 (शुक्रवार) | 2 री (पर्यावरण व समुदाय) | पावसाच्या पाण्याची साठवण: प्रात्यक्षिक व जागृती मोहीम. |
| 15 (शनिवार) | सर्व वर्ग | स्वातंत्र्य दिन सोहळा: देशभक्तीपर गीते, भाषण आणि सांस्कृतिक कार्यक्रम. |
| 17 (सोमवार) | 3 री (प्राणी आणि पक्षी) | पाळीव आणि जंगली प्राणी: प्राण्यांची चित्रे दाखवून माहिती देणे. |
| 18 (मंगळवार) | 3 री (प्राणी आणि पक्षी) | प्राण्यांचे पालनपोषण: अन्न, पाणी आणि निवाऱ्याची गरज स्पष्ट करणे. |
| 19 (बुधवार) | 3 री (प्राणी आणि पक्षी) | प्राण्यांचे संरक्षण: पोस्टर्स व घोषणांच्या माध्यमातून संरक्षणाचा संदेश. |
| 20 (गुरुवार) | 3 री (प्राणी आणि पक्षी) | राष्ट्रीय सद्भावना दिन: एकता आणि शांततेसाठी प्रतिज्ञा. |
| 21 (शुक्रवार) | 3 री (प्राणी आणि पक्षी) | पक्ष्यांची ओळख: पक्ष्यांचे अवयव, अन्न आणि अधिवासाची माहिती. |
| 22 (शनिवार) | सर्व वर्ग | शारीरिक व्यायाम: सर्व मुलांकडून शारीरिक व्यायाम करवून घेणे. |
| 24 (सोमवार) | 4 थी (हिरवी संपत्ती) | वनस्पतींची ओळख: झाडे, वेली यांची माहिती आणि उपयोग. |
| 25 (मंगळवार) | 4 थी (हिरवी संपत्ती) | पानांचे प्रदर्शन: विविध आकार आणि रंगांची पाने गोळा करून तुलना करणे. |
| 26 (बुधवार) | 4 थी (हिरवी संपत्ती) | वनस्पतींची काळजी: पाणी, माती, हवा व सूर्यप्रकाशाची गरज स्पष्ट करणे. |
| 27 (गुरुवार) | 4 थी (हिरवी संपत्ती) | मी एक वनस्पती झालो तर?: वनस्पतींचे फायदे पात्र अभिनयातून दाखवणे. |
| 28 (शुक्रवार) | 4 थी (हिरवी संपत्ती) | वनस्पतींचे उपयोग: मनुष्य आणि प्राण्यांच्या जीवनातील उपयोग सांगणे. |
| 29 (शनिवार) | सर्व वर्ग | शारीरिक व्यायाम: सर्व मुलांकडून शारीरिक व्यायाम करवून घेणे. |
| 31 (सोमवार) | 4 थी | संगोळ्ळी रायण्णा: वेशभूषेतून (Fancy dress) शौर्य आणि इतिहासाची ओळख. |
3. इयत्तानिहाय विशेष तक्ते (Class-wise Special Tables)
इयत्ता 5 वी – विषय: शूर महिला (Brave Women)
| दिनांक | उपक्रमाचे नाव | तपशील (वेशभूषा / Fancy Dress) |
|---|---|---|
| 03 ऑगस्ट | चेन्नाभैरादेवी | वेशभूषेतून जीवनकार्य आणि इतिहासाची ओळख. |
| 04 ऑगस्ट | बेलवडी मल्लम्मा | वेशभूषेतून शौर्य आणि नेतृत्वाची ओळख. |
| 05 ऑगस्ट | झाशीची राणी लक्ष्मीबाई | वेशभूषेतून शौर्य आणि संघर्षाची माहिती. |
| 06 ऑगस्ट | कित्तूर राणी चेन्नम्मा | वेशभूषेतून स्वातंत्र्यलढ्याची ओळख. |
| 07 ऑगस्ट | ओनाके ओबव्वा | वेशभूषेतून धैर्याची कथा सांगणे. |
इयत्ता 2 री – विषय: पर्यावरण आणि समुदाय (Environment and Community)
| दिनांक | उपक्रमाचे नाव | तपशील आणि प्रकार |
|---|---|---|
| 10 ऑगस्ट | आमच्या गावातील व्यवसाय | पात्र अभिनयातून (Role play) विविध व्यवसायांचे महत्त्व सांगणे. |
| 11 ऑगस्ट | गाव आणि शहर | गट चर्चेतून गाव आणि शहरातील जीवनशैलीची तुलना करणे. |
| 12 ऑगस्ट | श्रमाला प्रतिष्ठा | मूक अभिनयातून (Mime) काम आणि श्रमाचे महत्त्व दाखवणे. |
| 13 ऑगस्ट | पाण्याचे स्त्रोत | ओळखा आणि सांगा खेळातून स्त्रोतांची नावे ओळखणे. |
| 14 ऑगस्ट | पावसाच्या पाण्याची साठवण | प्रात्यक्षिकाद्वारे साठवणुकीची गरज आणि पद्धती समजावणे. |
इयत्ता 3 री – विषय: प्राणी आणि पक्षी (Animals and Birds)
| दिनांक | उपक्रमाचे नाव | तपशील आणि प्रकार |
|---|---|---|
| 17 ऑगस्ट | पाळीव आणि जंगली प्राणी | प्राण्यांची चित्रे दाखवून निवासस्थान व वैशिष्ट्ये सांगणे. |
| 18 ऑगस्ट | प्राण्यांचे पालनपोषण | प्राण्यांसाठी अन्न, पाणी आणि निवाऱ्याची गरज स्पष्ट करणे. |
| 19 ऑगस्ट | प्राण्यांचे संरक्षण | पोस्टर्स व घोषणांच्या माध्यमातून प्राण्यांच्या रक्षणाचा संदेश. |
| 20 ऑगस्ट | राष्ट्रीय सद्भावना दिन | एकता आणि शांततेसाठी प्रतिज्ञा व जागृती. |
| 21 ऑगस्ट | पक्ष्यांची ओळख | पक्ष्यांचे अवयव, अन्न आणि अधिवासाची माहिती देणे. |
इयत्ता 4 थी – विषय: हिरवी संपत्ती (Green Wealth)
| दिनांक | उपक्रमाचे नाव | तपशील आणि प्रकार |
|---|---|---|
| 24 ऑगस्ट | वनस्पतींची ओळख | झाडे आणि वेलींची चित्रे दाखवून त्यांच्या उपयोगाची माहिती देणे. |
| 25 ऑगस्ट | पानांचे प्रदर्शन | विविध आकार आणि रंगांची पाने गोळा करून तुलना करणे. |
| 26 ऑगस्ट | वनस्पतींची काळजी | वनस्पतींसाठी पाणी, माती, हवा व सूर्यप्रकाशाची गरज स्पष्ट करणे. |
| 27 ऑगस्ट | मी एक वनस्पती झालो तर? | वनस्पतींचे फायदे (अन्न, औषध, लाकूड) पात्र अभिनयातून दाखवणे. |
| 28 ऑगस्ट | वनस्पतींचे उपयोग | वनस्पतींचा मनुष्य आणि प्राण्यांच्या जीवनातील उपयोग सांगणे. |
| 31 ऑगस्ट | संगोळ्ळी रायण्णा (विशेष) | वेशभूषेतून (Fancy dress) संगोळ्ळी रायण्णांच्या संघर्षाची ओळख. |
4. पालकांसाठी विशेष उपक्रम (दर आठवड्याला घरी करावयाचे)
- शूर महिलांच्या कथा (1ला आठवडा): पालकांनी मुलांना शूर महिलांच्या साहसाच्या कथा सांगाव्यात आणि मुलांनी त्या कथा आपल्या वर्गमित्रांसोबत शेअर कराव्यात.
- देशी/पारंपारिक खेळ (2रा आठवडा): पालक आणि मुलांनी एकत्र मिळून कबड्डी, लगोरी, कुंटेबिल्ले (लंगडी), चेन्नेमणे, विटीदांडू यांसारखे स्थानिक पारंपारिक खेळ खेळावेत.
- पाळीव आणि जंगली प्राण्यांचे वर्गीकरण (3रा आठवडा): पालक आणि मुलांनी प्राण्यांची चित्रे गोळा करावीत आणि त्यांना ‘पाळीव प्राणी’ आणि ‘जंगली प्राणी’ अशा दोन गटांत विभागून वर्गीकरण करावे.
- बियाण्यांपासून रोप तयार करूया (4था आठवडा): पालक आणि मुलांनी एका कुंडीत मूग, हरभरा किंवा मेथीचे दाणे पेरावेत आणि दररोज त्याची वाढ पाहून त्याचे चित्र काढावे.
