इयत्ता 8वी मराठी SA-2 नमूना प्रश्नपत्रिका-3 (2025–2026)

प्रश्न 1. खालील दिलेल्या पर्यायांतून योग्य पर्याय निवडून लिहा. (6 गुण)

• 1. मुक्ताईला गुरु कोणी मानले?
  अ) निवृत्तीनाथ ब) चांगदेव क) सोपान ड) ज्ञानेश्वर
• 2. विजापूर शहर हे कोणत्या शिल्पशैलीचे केंद्र मानले जाते?
  अ) हिंदू ब) मुस्लिम क) ख्रिश्चन ड) बौद्ध
• 3. ‘तीन मुद्दे’ या पाठात विनोबाजींनी कामाचा तिसरा मुद्दा कोणता सांगितला आहे?
  अ) वेग ब) नेटकेपणा क) ज्ञान ड) शिस्त
• 4. महाराष्ट्रातील ‘हरितालिका’ कर्नाटकात कोणत्या नावाने ओळखली जाते?
  अ) गौरी ब) उर्मिला क) युगादी ड) स्वाती
• 5. श्रीकृष्णाने कोठल्या खडकावर ‘गोपाळकाला’ मांडला होता?
  अ) काळांजरा ब) संगम क) गोवर्धन ड) यमुनेचा काठ
• 6. ‘गोलघुमट’ मधील गॅलरी कशासाठी प्रसिद्ध आहे?
  अ) चित्रकलेसाठी ब) प्रतिध्वनी चमत्कारासाठी क) कोरीवकामासाठी ड) उंचीसाठी

प्रश्न 2. रिकाम्या जागी योग्य शब्द भरा. (2 गुण)

1. येई धावत! ___________ | येई धावत!

2. संत कान्होपात्रा ___________ या शतकात होऊन गेल्या.

प्रश्न 3. खालील प्रश्नांची एका वाक्यात उत्तरे लिहा. (8 गुण)

1. बहिणाबाई चौधरी यांच्या कवितेत कोणत्या भाषेचा वापर केला आहे?
2. शनिवारवाड्यात पाणी आणण्यासाठी कोणत्या तळ्याची निवड केली गेली?
3. डॉ. संध्या देशपांडे कोणत्या महाविद्यालयात मराठी विभाग प्रमुख होत्या?
4. विनोबा भावे यांनी कोणती चळवळ सुरू केली?
5. गाडगेमहाराजांच्या पत्रातील ‘आलोकाबाई’ कोण होती?
6. उमाइसा कोणाची आई होती?
7. ‘माय’ या कवितेचे कवी कोण आहेत?
8. इब्राहिम रोजा ही इमारत कशाने नटली आहे?

प्रश्न 4. खालील प्रश्नांची दोन ते तीन वाक्यांत उत्तरे लिहा. (8 गुण)

1. ज्ञानेश्वर भाग्यवंत आहेत असे बहिणाबाई का म्हणतात?
2. कन्नड आणि मराठी साहित्यात स्नेहभाव वाढवणारे कोणते सण समान आहेत?
3. विनोबाजींनी कामाच्या ‘वेगा’ बद्दल लष्कराचे कोणते उदाहरण दिले आहे?
4. शनिवारवाड्यातील पाण्याचा नळ (पाखाडी) कसा बांधला होता?

प्रश्न 5. खालील ओळींचे संदर्भासह स्पष्टीकरण करा. (6 गुण)

1. “पाठच्या बिहिणीवरी! भाऊ कसा रुसेल?”

2. “जे जे रुचकर आणतात ते यदुपतीला देतात.”

प्रश्न 6. खालील प्रश्नांची सविस्तर उत्तरे लिहा. (6 गुण)

1. संत गाडगेमहाराजांनी समाजाला शिक्षणाबद्दल आणि स्वच्छतेबद्दल काय संदेश दिला?
2. ‘गोलघुमट’ या इमारतीच्या भव्यतेचे वर्णन तुमच्या शब्दात करा.

प्रश्न 7. व्याकरणावर आधारित कृती सोडवा. (4 गुण)

• 1. विरुद्धार्थी शब्द लिहा: अपमान x ___________
• 2. वचन बदला: इमारत – ___________
• 3. वाक्प्रचाराचा अर्थ सांगून वाक्यात उपयोग करा: हंबरडा फोडणे.
• 4. संधी सोडवा: सूर्यास्त = ___________ + ___________

• 1. मुक्ताईचे वय किती होते? → 10 वर्षे
• 2. ‘ज्ञानेश्वरी’ कोणी लिहिली? → संत ज्ञानेश्वर
• 3. विजयापूर कोणत्या राजाची राजधानी होती? → आदिलशहा
• 4. ‘मेहतर महल’ म्हणजे काय? → शोभिवंत प्रवेशद्वार
• 5. ऐहोळे कशासाठी प्रसिद्ध आहे? → हिंदू मंदिर स्थापत्यकलेचे पाळणाघर
• 6. कन्नडमधील ‘अक्का’ म्हणजे काय? → थोरली बहीण
• 7. दोन्ही राज्यांचे आराध्य दैवत कोणते? → श्री विठ्ठल
• 8. विनोबाजींच्या मते कामाचे दोन मुख्य गुण? → वेग आणि नेटकेपणा
• 9. ‘सुंदरता’ ही कामाची शोभा नसून काय आहे? → कामाचा गाभा
• 10. ‘माय’ कवितेत आईचा मृत्यू कशामुळे होतो? → सर्पदंशामुळे
• 11. संत गाडगेमहाराजांचा मृत्यू केव्हा झाला? → 1956
• 12. ‘भाऊराया’ कवितेचा साहित्य प्रकार? → लोकगीत
• 13. हस्त नक्षत्रात खेळली जाणारी गाणी? → हादगा
• 14. कान्होपात्राच्या आईचे नाव? → कलावंतीण
• 15. ‘अगा वैकुंठीच्या राया’ कोणाचे गीत आहे? → संत कान्होपात्रा
• 16. म्हाइंभट कोणाचे शिष्य होते? → श्री चक्रधर स्वामी
• 17. ‘सिद्धापणी’ म्हणजे काय? → शुद्ध केलेले पाणी / तीर्थ
• 18. शनिवारवाडा कोठे आहे? → पुणे
• 19. कात्रजचे पाणी कोठपर्यंत आणले गेले? → शनिवारवाड्यापर्यंत
• 20. मुक्ताईने कोणाला ताटीचे अभंग रचायला सांगितले? → ज्ञानेश्वरांना