10TH SS LBA 6.भारतीय पहिले स्वातंत्र्याचे युद्ध (1857)

CLASS – 10 

MEDIUM – MARATHI 

SUBJECT – Social Science

SYLLABUS – KARNATAKA STATE 

QUESTION BANK OF  LESSON BASED ASSESSMENT

पाठ 6 – भारतीय पहिले स्वातंत्र्याचे युद्ध (1857)

अध्ययन निष्पत्ती :

• पहिल्या स्वातंत्र्ययुद्धाची कारणे स्पष्ट करा.
• युद्धाचे तात्काळ कारण समजून घ्या.
• युद्धाचा विस्तार आणि स्वरूप समजून घ्या.
• युद्धाचे अपयश आणि परिणाम यांचे विश्लेषण करा.

I. प्रत्येक प्रश्न किंवा अपूर्ण विधानासाठी चार पर्याय दिले आहेत. त्यातून एक योग्य उत्तर निवडा आणि ते त्याच्या अक्षरासह पूर्ण उत्तर लिहा.

१८५७ च्या बंडाचे तात्काळ कारण होते (मध्यम)

A. दत्तक वारस नामंजूर धोरण

B. झाशीची राणी लक्ष्मीबाई यांचा मृत्यू

C. रॉयल एनफील्ड रायफल्सचा परिचय

D. मुघल सम्राटाचा पाडाव

• कानपूरमध्ये ब्रिटिशांविरुद्ध उठलेला नेता (सोपे)

A. मंगल पांडे

B. दोंडिया वाघ

C. नानासाहेब

D. बहादूर शाह दुसरा

• पहिल्या भारतीय स्वातंत्र्ययुद्धाच्या अपयशाचे एक कारण होते (मध्यम)

A. ते देशभर पसरले होते

B. ते एक सुव्यवस्थित बंड होते

C. त्याला एक मजबूत नेता नव्हता

D. अनेक भारतीय राजे ब्रिटिशांशी निष्ठावान नव्हते

• पहिल्या स्वातंत्र्ययुद्धादरम्यान शिपायांनी सामान्य लोकांचा विश्वास गमावण्याचे कारण काय होते? (कठीण)

A. स्थानिक राजांकडून पाठिंब्याचा अभाव

B. योग्य मार्गदर्शनाचा अभाव

C. स्वार्थ आणि वैयक्तिक हक्कांसाठी संघर्ष

D. सैनिकांकडून होणारी लूटमार आणि दरोडे

II. खालील प्रश्नांची प्रत्येकी एका वाक्यात उत्तरे द्या.

1. भारतीय इतिहासकारांनी १८५७ च्या संघर्षाला काय म्हटले? (सोपे)
2. १८५७ च्या संघर्षादरम्यान बायराखपूर येथे एका ब्रिटिश अधिकाऱ्याला कोणी मारले? (सोपे)
3. ब्रिटिशांनी झाशीच्या राणीला कोणत्या ठिकाणी पकडले? (मध्यम)
4. १८५८ मध्ये ब्रिटनच्या राणीने भारतात जारी केलेल्या घोषणेचे नाव काय होते? (सोपे)
5. १८५७ मध्ये पहिल्या भारतीय स्वातंत्र्ययुद्धाला चालना देणारी घटना कोणती होती? (कठीण)

III. खालील प्रश्नांची प्रत्येकी दोन ते चार वाक्यांत उत्तरे द्या.

1. १८५७ च्या बंडाची राजकीय कारणे कोणती होती? (मध्यम) (एप्रिल-२०२३)
2. १८५७ च्या बंडाची आर्थिक कारणे कोणती होती? (मध्यम) (सप्टेंबर-२०२०, एप्रिल-२०२३)
3. १८५७ च्या बंडाची प्रशासकीय कारणे कोणती होती? (मध्यम) (सप्टेंबर-२०२०)
4. १८५७ च्या बंडाची लष्करी कारणे कोणती होती? (मध्यम)
5. पहिल्या स्वातंत्र्ययुद्धाचे तात्काळ कारण काय होते? (सोपे)

IV. खालील प्रश्नांची प्रत्येकी आठ ते दहा वाक्यांत उत्तरे द्या.

1. १८५७ च्या बंडाच्या अपयशाची कारणे काय होती? (मध्यम) (जून-२०२०, जून-२०२२, सप्टेंबर-२०२२, एप्रिल-२०२४, जून-२०२४, ऑगस्ट-२०२४, एप्रिल-२०२५, जून-२०२५)
2. १८५७ च्या बंडाचे परिणाम काय होते? (मध्यम) (एप्रिल-२०२३)