कर्नाटक शाळा प्रवेशोत्सव, पटनोंदणी आणि सेतू अभ्यासक्रम 2026-27: शिक्षण विभागाच्या नवीन मार्गदर्शक सूचना
विषयाच्या अनुषंगाने, 2026-27 या शैक्षणिक वर्षातील उपक्रम सुरू करण्याच्या उद्देशाने, मागील वर्षांप्रमाणेच दिनांक 29.05.2026 रोजी मुख्याध्यापक आणि शिक्षकांनी शाळेत उपस्थित राहून आवश्यक पूर्वतयारी करावी.
विद्यार्थ्यांचा शाळा प्रवेश/पटनोंदणी दिनांक 01.06.2026 पासून शाळा प्रवेशोत्सवासोबत सुरू करून दिनांक 30.06.2026 रोजी पूर्ण करण्यासाठी आवश्यक ती कार्यवाही करण्याबाबत शालेय शिक्षण विभागाच्या संदर्भाधीन परिपत्रकाद्वारे यापूर्वीच तालुका व जिल्हा स्तरावरील अंमलबजावणी अधिकारी, शैक्षणिक पर्यवेक्षकीय अधिकारी, उपस्थिती अधिकारी आणि मुख्याध्यापकांना सूचित करण्यात आले आहे.
यापुढे, राज्यातील सर्व सरकारी, अनुदानित आणि विनाअनुदानित प्राथमिक व माध्यमिक शाळांमध्ये 2026-27 या वर्षात शाळा प्रवेशोत्सव आणि पटनोंदणी अभियान, सेतू अभ्यासक्रम तसेच अचानक भेट (मिंचिना संचार) कार्यक्रम वेळेवर आणि यशस्वीपणे राबविण्याच्या दृष्टीने संबंधित अधिकारी, मुख्याध्यापक, शिक्षक आणि कर्मचाऱ्यांनी आवश्यक पूर्वतयारीसह खालील विस्तृत उपाययोजनांची काटेकोरपणे अंमलबजावणी करावी, असे सूचित करण्यात आले आहे.
1. शाळा प्रवेशोत्सवाची (प्रारंभोत्सवाची) पूर्वतयारी आणि कार्यक्रम
- संपूर्ण शाळेच्या स्वच्छतेचे काम हाती घेऊन ते दिनांक 28.05.2026 पर्यंत पूर्ण करावे आणि शाळेत शुद्ध पिण्याच्या पाण्यासह सर्व सुविधा सुस्थितीत, सुरक्षित आणि दर्जेदार उपलब्ध असल्याची खात्री करून आवश्यकतेनुसार दुरुस्त्या कराव्यात.
- राज्यात अलीकडेच सतत पडणाऱ्या पावसामुळे काही शाळांच्या इमारती, शौचालये, स्वयंपाकघरे आणि परिसर पाण्याखाली गेले असण्याची शक्यता आहे किंवा अंशतः/पूर्णतः जीर्ण झालेले असू शकतात. तसेच पडलेली झाडे, फांद्या, तुटलेल्या विजेच्या तारा इत्यादींमुळे या ठिकाणी धोकादायक परिस्थिती निर्माण झालेली असू शकते. त्यामुळे दिनांक 29.05.2026 रोजी शाळेच्या इमारती, शौचालये, स्वयंपाकघर, परिसर आणि आजूबाजूच्या जागांची पाहणी करावी. अशी कोणतीही धोकादायक परिस्थिती आढळल्यास संबंधित विभाग आणि स्थानिक संस्थांच्या मदतीने ती दूर करावी.
- राज्यातील सरकारी शाळांमधील सर्व पायाभूत सुविधा योग्य स्थितीत असल्याची आणि शाळा पूर्णपणे स्वच्छ असल्याची खात्री करावी.
- किरकोळ दुरुस्ती आणि कामे करण्याची आवश्यकता असल्यास, उपलब्ध निधी वापरून, जिल्हा प्रशासनाच्या किंवा स्थानिक संस्थांच्या सहकार्याने, अथवा ‘नम्म शाले नम्म जवादारी’ (माझी शाळा माझी जबाबदारी) अंतर्गत दिनांक 28.05.2026 पूर्वी ती पूर्ण करावीत.
- एस.डी.एम.सी. (शालेय व्यवस्थापन समिती) ची बैठक आयोजित करून शाळा प्रवेशोत्सवावर चर्चा करावी.
- शालेय नोंदी/कागदपत्रे तयार ठेवावीत: शाळेचे वेळापत्रक, विषयनिहाय वार्षिक कृती आराखडा, शिक्षकांचे वेळापत्रक, शाळा विकास आराखडा, शालेय पंचांग (शाळेचे वार्षिक कॅलेंडर).
- मुख्याध्यापक आणि शिक्षकांनी अनिवार्यपणे बैठक घेऊन चर्चा करावी आणि शाळा प्रवेशोत्सवाची पूर्वतयारी करावी. मुख्याध्यापकांनी वर्गशिक्षकांची नियुक्ती करावी.
- चालू वर्षात मागील वर्गांतून उत्तीर्ण झालेल्या विद्यार्थ्यांचे उपस्थिती रजिस्टर तयार करणे.
- शिक्षक/शिक्षिकांनी त्यांच्या शैक्षणिक नोंदी जसे की विषयनिहाय वार्षिक कृती आराखडा, पाठ्य नियोजन इत्यादींना मुख्याध्यापकांकडून मान्यता घेणे.
- मुख्याध्यापकांनी सहशिक्षकांच्या आणि लोकसहभागाच्या मदतीने शाळा प्रवेशोत्सवाची संपूर्ण तयारी करावी.
- समुदायासोबत मिळून प्रभात फेरी (जाथा) काढून शाळा सुरू होण्याच्या दिवशी म्हणजेच दिनांक 01.06.2026 रोजीच मुलांना शाळेत येण्याबाबत जागृती करावी. पालक आणि स्थानिक लोकप्रतिनिधींना आमंत्रित करावे.
2. शाळांचे श्रेणीवर्धन (Upgradation)
2024-25 आणि 2025-26 या वर्षात एकूण 66 सरकारी कनिष्ठ प्राथमिक शाळांना उच्च प्राथमिक शाळांमध्ये तसेच 91 सरकारी उच्च प्राथमिक शाळांना 8 वी पर्यंत श्रेणीवर्धित करण्यास शासनाने मंजुरी देऊन आदेश काढले आहेत. तसेच 2025-26 या वर्षात 180 सरकारी उच्च प्राथमिक शाळांना माध्यमिक शाळांमध्ये श्रेणीवर्धित करण्यात आले असून, याबाबत आवश्यक कार्यवाही करावी.
3. शिक्षकांची KAAMS द्वारे उपस्थिती
2025-26 च्या अर्थसंकल्पीय भाषणातील परिच्छेद क्रमांक-451 आणि शासन आदेश क्रमांक ईपी 1 ईजीओव्ही 2026 दिनांक 16.02.2026 नुसार, शालेय शिक्षण व साक्षरता विभागाचे कायमस्वरूपी शिक्षक, समकक्ष अधिकारी आणि सर्व कार्यालयांतील कायमस्वरूपी शिक्षकेतर कर्मचारी/अधिकारी यांची उपस्थिती नोंदवण्यासाठी कर्नाटक ॲडव्हान्स्ड अटेंडन्स मॅनेजमेंट सिस्टीम (कर्तव्य-के.ए.ए.एम.एस – KAAMS) या मोबाईल ॲप्लिकेशनचा वापर अनिवार्य आहे.
4. शाळा प्रवेशोत्सव नियोजन
- शाळा प्रवेशोत्सवाला केवळ यांत्रिक प्रक्रिया न मानता अत्यंत उत्साहाने शाळकरी मुलांचे स्वागत करावे.
- शाळेला तोरणे व पताकांनी सजवून आकर्षक बनवावे आणि उपलब्ध सुविधांबाबत बॅनर्स लावावेत.
- जिल्हा पालकमंत्री/मंत्री आणि आमदारांनी त्या दिवशी त्यांच्या कार्यक्षेत्रातील कोणत्याही एका सरकारी शाळेला भेट द्यावी.
- शिक्षण विभागासह इतर विभागांतील एका अधिकाऱ्याने त्या दिवशी सरकारी शाळांना भेट देण्याची व्यवस्था करावी.
- पहिल्या दोन तासिकांमध्ये मुलांच्या स्वागताचा कार्यक्रम आणि तिसऱ्या तासिकेपासून शैक्षणिक उपक्रम सुरू करावेत.
- पहिल्या दिवसापासूनच अध्यापन / सेतू अभ्यासक्रम सुरू करावा.
- अक्षर दासोह कार्यक्रमांतर्गत माध्यान्ह भोजन स्वच्छ आणि स्वादिष्ट गोड पदार्थासह आयोजित करावे.
5. पटनोंदणी अभियान
- दिनांक 06.06.2026 पर्यंतच्या पटनोंदणी प्रक्रियेच्या आधारावर, शाळाबाह्य मुलांची यादी तयार ठेवावी आणि एस.ए.टी.एस. (SATS) मध्ये नोंदवावी.
- घरोघरी जाऊन पालकांचे मन वळवून मुलांना शाळेत दाखल करावे आणि प्रभात फेरी काढावी.
- विद्याविकास योजनेअंतर्गत मोफत गणवेश, पाठ्यपुस्तके, माध्यान्ह भोजन योजना, क्षीरभाग्य, बूट आणि मोजे यांसारख्या सुविधा पहिल्या दिवशी उपलब्ध करून द्याव्यात.
- 6 ते 14 वयोगटातील एकही मूल शाळाबाह्य राहिलेले नाही, याची खात्री करावी.
- बस पासची व्यवस्था देणगीदारांच्या मदतीने करावी.
- ‘मळेबिल्लू कलिका हब्बा’ आणि ‘संभ्रमाचा शनिवार’ च्या धर्तीवर आकर्षक उपक्रम आयोजित करावेत.
- 1-5, 1-6, 1-7 आणि 1-8 असे वर्ग असलेल्या शाळांतील 5 वी, 6 वी, 7 वी किंवा 8 वी इयत्तेत उत्तीर्ण झालेले विद्यार्थी पुढील वर्गासाठी जवळच्या शाळेत दाखल झाले आहेत की नाही हे तपासावे.
- सरकारी शाळांमध्ये मिळणारे मोफत आणि दर्जेदार शिक्षण याचा प्रचार करावा.
- Bilingual (द्विभाषिक) अध्यापन पद्धती 25,014 शाळांमध्ये आणि 686 CEPMIZ शाळांमध्ये लागू करण्यासाठी कार्यवाही करावी.
- अर्थसंकल्पातील परिच्छेद क्रमांक 111(i) नुसार पूर्व-प्राथमिक वर्ग (LKG आणि UKG) सुरू करून पटनोंदणी वाढवावी.
- कल्याण कर्नाटक भागातील 200 आणि इतर भागातील 500 शाळांचे ‘कर्नाटक पब्लिक स्कूल’ (KPS) मध्ये श्रेणीवर्धन केले जात आहे, याची माहिती द्यावी.
6. ऑनलाइन उपस्थिती आणि 7. सेतू अभ्यासक्रम
राज्य सरकारच्या अर्थसंकल्पीय घोषणेतील परिच्छेद-112 नुसार राज्य सरकारी आणि अनुदानित शाळा व महाविद्यालयांमध्ये “AI-Based Student Facial Attendance Monitoring System” ॲप्लिकेशनद्वारे ‘निरंतर’ कार्यक्रमाची अंमलबजावणी अनिवार्य आहे.
- इयत्ता 1 ली ते 3 री साठी 30 दिवस आणि इयत्ता 4 थी ते 10 वी साठी 15 दिवस सेतू अभ्यासक्रम राबवावा.
- इयत्ता 1 ली ते 3 री साठी दिनांक 06.06.2026 रोजी नैदानिक चाचणी घेऊन उपचारात्मक अध्यापन (Remedial Teaching) करावे. दिनांक 20.06.2026 रोजी अध्ययन क्षमतेची खात्री करावी.
- इयत्ता 4 थी ते 10 वी साठी दिनांक 06.06.2026 रोजी पूर्व-चाचणी आणि दिनांक 13.06.2026 रोजी साफल्य चाचणी (Achievement Test) घ्यावी.
- FA-1, FA-2, FA-3, FA-4 आणि SA-1, SA-2 परीक्षांचे मूल्यमापन करून ही माहिती SATS सॉफ्टवेअरमध्ये अनिवार्यपणे भरावी.
8. आणि 9. अचानक भेट (Minchina Sanchara) आणि तपासणी
चालू वर्षातील शालेय शैक्षणिक उपक्रम सक्रिय झाले आहेत हे सुनिश्चित करण्यासाठी अचानक शाळा भेट कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले आहे. कमी प्रगती असलेल्या “सी” श्रेणीतील शाळांना प्राधान्याने भेट दिली जाईल.
- माहिती भरण्यासाठी मोबाईल ॲपद्वारे ‘इन्स्पेक्शन ॲप’ (Inspection App) चा वापर करावा.
- अधिकारी आणि तालुका नोडल अधिकारी यांनी दिवसाला 4 शाळांना अचानक भेट द्यावी.
- विषयनिहाय साधन शिक्षकांची (Resource Teachers) टीम स्थापन करून शाळांना भेट द्यावी आणि मार्गदर्शन करावे.
- प्रत्येक टीममध्ये अनिवार्यपणे टीम प्रमुख म्हणून DDPI/BEO/EO असतील. एका दिवसात 3 शाळांना (दोन प्राथमिक, एक माध्यमिक) भेट देण्याचा मार्ग नकाशा (Route Map) तयार करावा.
- जिल्ह्यात उपलब्ध 10 वाहनांचा वापर करून एकाच वेळी 150 शाळांची शैक्षणिक तपासणी होऊ शकते.
| अ.क्र. | कार्यक्रमाचे नाव | निर्धारित दिवस |
|---|---|---|
| अचानक भेट (Minchina Sanchara) कार्यक्रम | ||
| 1 | अचानक भेट कार्यक्रमाची रूपरेषा तयार करणे | 2 दिवस |
| 2 | अचानक भेट कार्यक्रम राबवणे | 4 दिवस |
| 3 | अचानक भेट कार्यक्रमाच्या अहवालाची देवाणघेवाण आणि एकत्रीकरण | 1 दिवस |
| 4 | कार्यक्रमाबाबत संबंधित विभागाला/राज्य कार्यालयाला अहवाल सादर करणे | 1 दिवस |
| भेट सप्ताह / शाळा भेट कार्यक्रम | ||
| 5 | शाळा भेट सप्ताह कार्यक्रमाची रूपरेषा तयार करणे | 1 दिवस |
| 6 | शाळा भेट कार्यक्रम राबवणे | 6 दिवस |
| 7 | शाळा भेट कार्यक्रमाच्या अहवालाची देवाणघेवाण आणि एकत्रीकरण | 1 दिवस |
| 8 | शाळा भेट कार्यक्रमाबाबत संबंधित विभागाला/राज्य कार्यालयाला अहवाल सादर करणे | 1 दिवस |
चेकलिस्ट आणि गुगल शीटचा (Google Sheet) वापर करून प्रगती अहवाल सादर करावा.
10. 2026-27 च्या वार्षिक कार्यसूचीबाबत
- विद्यार्थी स्नेही दैनंदिन वेळापत्रक तयार करून अध्यापनासाठी सज्ज असल्याची खात्री करावी.
- 2026-27 च्या ‘अध्ययन सक्षमीकरणाशी संबंधित विद्यार्थ्यांचे कृती पुस्तक’ वापरून कृती-आधारित शिक्षण द्यावे.
- दरमहा प्रत्येक पाठासाठी छोटी चाचणी घेऊन आकारिक व संकलित मूल्यमापनात (Formative and Summative Assessment) वापर करावा.
- मागील वर्षात असलेल्या विद्यार्थ्यांच्या नोंदणीत लक्षणीय वाढ करण्यासाठी आणि ही आकडेवारी वेळोवेळी SATS सॉफ्टवेअरमध्ये भरण्यासाठी नियमानुसार कार्यवाही करावी.





