स्वातंत्र्यदिन (15 ऑगस्ट) सूत्रसंचालन – 6

(Anchoring Script – 6)

सूत्रसंचालक: सन्माननीय व्यासपीठ, आजच्या सोहळ्याचे आदरणीय प्रमुख पाहुणे [पाहुण्यांचे नाव व पद], आपल्या शाळेचे मार्गदर्शक मुख्याध्यापक [मुख्याध्यापकांचे नाव], आदरणीय शिक्षकवृंद, शिक्षकेतर कर्मचारी, उपस्थित पालक वर्ग आणि माझ्या बालमित्रांनो!

तुम्हा सर्वांना 15 ऑगस्ट स्वातंत्र्यदिनाच्या मनःपूर्वक हार्दिक शुभेच्छा! आज 15 ऑगस्ट – आपल्या भारतमातेच्या इतिहासातील अत्यंत सुवर्णमय, स्वाभिमानाचा आणि अभिमानाचा दिवस! लोकमान्य बाळ गंगाधर टिळकांनी घोषणा केली होती:

त्यांच्या याच विचाराने संपूर्ण देशात स्वातंत्र्याची मशाल पेटवली आणि 15 ऑगस्ट 1947 रोजी आपल्या भारतमातेने स्वातंत्र्याचा नवा सूर्य पाहिला. आज आपण एका स्वतंत्र आणि समृद्ध भारताचे नागरिक म्हणून इथे एकत्र आलो आहोत. आपल्या शाळेच्या वतीने मी [सूत्रसंचालकाचे नाव] तुम्हा सर्वांचे या पावन प्रसंगी शब्दसुमन:पूर्वक हार्दिक स्वागत करतो/करते.

सूत्रसंचालक: कुठल्याही महान आणि मंगल कार्याची सुरुवात आपण ईश्वराच्या आशीर्वादाने करतो. आपल्या देशाच्या निरंतर प्रगतीसाठी, समृद्धीसाठी आणि शुद्ध विचारांसाठी आपण प्रार्थनेने या सोहळ्याचा शुभारंभ करूया.

भारताचे पहिले राष्ट्रपती डॉ. राजेंद्र प्रसाद यांनी म्हटले होते:

याच पवित्र भावनेने मी इयत्ता [वर्ग] च्या विद्यार्थ्यांना ईशस्तवन व प्रार्थनेसाठी व्यासपीठावर आमंत्रित करतो/करते.

सूत्रसंचालक: धन्यवाद! या सुरेल प्रार्थनेने संपूर्ण वातावरणात एक मंगलमय आणि राष्ट्रभक्तीची ऊर्जा निर्माण झाली आहे.

सूत्रसंचालक: आता आपण आजच्या सोहळ्यातील सर्वात पवित्र आणि ऐतिहासिक क्षणाकडे वळत आहोत – तो म्हणजे आपला राष्ट्रध्वज, तिरंगा फडकवणे.

राष्ट्रपिता महात्मा गांधी यांनी म्हटले होते:

आपल्या राष्ट्रध्वजातील तिन्ही रंग आणि मध्यभागी असलेले अशोक चक्र आपल्याला महान संदेश देतात:

• केशरी रंग: शौर्य, साहस आणि त्यागाचे प्रतीक आहे.
• पांढरा रंग: शांतता, सत्य आणि पवित्रतेचा संदेश देतो.
• हिरवा रंग: समृद्धी, विश्वास आणि प्रगतीचे प्रतीक आहे.
• अशोक चक्र: धर्माच्या आणि प्रगतीच्या मार्गावर अविरत चालण्याची प्रेरणा देते.

मी आजच्या सोहळ्याचे प्रमुख पाहुणे [पाहुण्यांचे नाव] आणि आदरणीय मुख्याध्यापक [मुख्याध्यापकांचे नाव] यांना निमंत्रित करतो/करते की त्यांनी ध्वजारोहण संपन्न करावे.

सूत्रसंचालक: सर्व उपस्थितांना विनंती आहे की सर्वांनी सावधान स्थितीत उभे राहून आपल्या राष्ट्रध्वजाला सलामी द्यावी आणि पूर्ण आदराने ‘जनगणमन’ हे राष्ट्रगीत म्हणावे.

सूत्रसंचालक: धन्यवाद! सर्वांनी आपापल्या जागी स्थानापन्न व्हावे. राष्ट्रगीताचे हे सूर नेहमीच आपल्या हृदयात देशभक्तीची ज्योत प्रज्वलित ठेवतात.

सूत्रसंचालक: भारताचे थोर क्रांतिकारक नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांनी देशाला हाक दिली होती:

त्यांच्या अशा महान विचारांची शिदोरी आज आपल्या सर्वांसाठी मार्गदर्शक आहे. भारताचे पहिले पंतप्रधान पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी म्हटले होते:

याच सेवेची आणि कर्तव्याची प्रेरणा देण्यासाठी आजचे प्रमुख वक्ते आपल्यामध्ये उपस्थित आहेत. मी आजच्या कार्यक्रमाचे प्रमुख पाहुणे [पाहुण्यांचे नाव व पद] यांना नम्र विनंती करतो/करते की त्यांनी विद्यार्थ्यांना व उपस्थितांना मार्गदर्शन करावे.

सूत्रसंचालक: धन्यवाद सर/मॅडम! आपले विचार आमच्यासाठी नक्कीच प्रेरणादायी आहेत. यानंतर मी आपल्या शाळेचे आदरणीय मुख्याध्यापक [मुख्याध्यापकांचे नाव] यांना मनोगत व्यक्त करण्याची विनंती करतो/करते.

सूत्रसंचालक: स्वातंत्र्य हे एका दिवसात मिळालेले नाही, तर त्यामागे कित्येक वर्षांचा संघर्ष आणि बलिदान आहे. सरदार वल्लभभाई पटेल यांनी नागरिकांच्या भूमिकेबद्दल म्हटले होते:

याच कर्तव्यांची जाणीव करून देण्यासाठी आणि स्वातंत्र्य सैनिकांच्या स्मृतींना उजाळा देण्यासाठी मी इयत्ता [वर्ग] चा विद्यार्थी [विद्यार्थ्याचे नाव] याला भाषणासाठी पाचारण करतो/करते.

सूत्रसंचालक: आता वेळ आली आहे आपल्या सांस्कृतिक कार्यक्रमांची! कला ही देशभक्ती व्यक्त करण्याचे एक सुंदर माध्यम आहे. क्रांतिकारक रामप्रसाद बिस्मिल यांची प्रसिद्ध रचना आपल्या मनात नवचैतन्य निर्माण करते:

याच क्रांतीच्या भावनेने ओतप्रोत भरलेले देशभक्तीपर समूहगीत घेऊन येत आहे आपल्या शाळेचा संगीत वृंद. टाळ्यांच्या गजरात त्यांचे स्वागत करूया!

सूत्रसंचालक: अतिशय मंत्रमुग्ध करणारे सादरीकरण! अल्लामा इक्बाल यांनी लिहिल्याप्रमाणे “सारे जहाँ से अच्छा हिंडोस्ताँ हमारा”, याच भावनेचे आणि भारताच्या विविधतेतील एकतेचे दर्शन घडवणारे देशभक्तीपर नृत्य सादर करण्यासाठी इयत्ता [वर्ग] चे विद्यार्थी येत आहेत.

सूत्रसंचालक: अद्भूत सादरीकरण! शहीद भगतसिंग यांनी म्हटले होते:

स्वातंत्र्यलढ्यातील सैनिकांचा संघर्ष आणि इतिहास जिवंत करणारी एक छोटी नाटिका (Skit) घेऊन येत आहेत इयत्ता [वर्ग] चे विद्यार्थी.

सूत्रसंचालक: आपल्या बालकलाकारांनी आपल्या अभिनयातून इतिहास डोळ्यांसमोर उभा केला! आता उपस्थितांमधील राष्ट्रप्रेमाचा जोष वाढवण्यासाठी आपण काही देशभक्तीपर घोषणा देणार आहोत, सर्वांनी जोषात प्रतिसाद द्यावा:

• सूत्रसंचालक: भारत माता की… प्रेक्षक: जय!
• सूत्रसंचालक: वंदे… प्रेक्षक: मातरम्!
• सूत्रसंचालक: इंकलाब… प्रेक्षक: जिंदाबाद!

यानंतर, भारताचा इतिहास आणि स्वातंत्र्यलढा यावर आधारित एक छोटीशी प्रश्नमंजुषा (Quiz) आयोजित केली आहे, ज्याद्वारे विद्यार्थ्यांच्या ज्ञानाची परीक्षा होईल.

सूत्रसंचालक: स्वातंत्र्यदिनानिमित्त आयोजित विविध क्रीडा व सांस्कृतिक स्पर्धांमध्ये उत्कृष्ट कामगिरी करणाऱ्या गुणवंत विद्यार्थ्यांचा गौरव करण्याची ही वेळ आहे. मी आजच्या कार्यक्रमाचे प्रमुख पाहुणे आणि मुख्याध्यापक यांना विनंती करतो/करते की त्यांनी आपल्या हस्ते विजेत्या विद्यार्थ्यांना पारितोषिके देऊन सन्मानित करावे.

सूत्रसंचालक: भारतरत्न डॉ. बी. आर. आंबेडकर यांनी म्हटले होते:

आपल्या या स्वातंत्र्याचे रक्षण करण्याची आणि देशाच्या प्रगतीत आपले योगदान देण्याची शपथ घेण्यासाठी आपण सर्वजण राष्ट्रीय प्रतिज्ञा घेणार आहोत. सर्वांना विनंती आहे की आपापल्या जागी उभे राहून, उजवा हात पुढे करून राष्ट्रप्रतिज्ञा म्हणावी.

सूत्रसंचालक: कविवर्य रवींद्रनाथ टागोर यांनी आपल्या ‘गीतांजली’मध्ये प्रार्थना केली होती:

आजच्या या सोहळ्यासाठी आपला अमूल्य वेळ देणारे प्रमुख पाहुणे, मार्गदर्शक मुख्याध्यापक, सर्व शिक्षकवृंद, शिक्षकेतर कर्मचारी, पालक, तंत्रज्ञ आणि मनमोहक सादरीकरण करणारे विद्यार्थी या सर्वांचे मी मनःपूर्वक आभार मानतो/मानते.

शेवटी, भारतमातेच्या जयघोषाने या कार्यक्रमाची सांगता करूया —
जय हिंद! जय भारत! भारत माता की जय!