टीप – DSERT कडून प्रश्नसंच तयार करण्याचे कार्य सुरू आहे तत्पूर्वी सरावासाठी आम्ही खालील प्रश्नसंच दिलेला आहे..
CLASS – 8
MEDIUM – MARATHI
SUBJECT – MAAY MARATHI
SYLLABUS – KARNATAKA STATE
QUESTION BANK OF LESSON BASED ASSESSMENT
फक्त सरावासाठी
पाठ आधारित मूल्यमापन प्रश्नावली
पाठ आधारित मूल्यमापन सराव प्रश्नपेढी
इयत्ता – 8वी विषय – मराठी पाठ 6. चिंगी महिन्याची झाली नाही तोच
प्र.१. बहुपर्यायी प्रश्न (MCQs)
1. चिंगी रंगाने कशी आहे, असे आईला वाटते? (सोपे)
2. ‘दिवाकर’ हे कोणाचे टोपणनाव आहे? (साधारण)
3. चिंगीच्या लग्नात आई किती रुपये हुंडा देणार आहे? (सोपे)
4. ‘नाट्यछटा’ या साहित्यप्रकारात साधारणतः किती पात्रे असतात? (साधारण)
5. ‘जंजाळ’ या शब्दाचा योग्य अर्थ काय आहे? (सोपे)
6. नाट्यछटेतील ‘चिंगी’ चे दुसरे नाव काय आहे? (साधारण)
7. चिंगीच्या लग्नात कोणत्या शोभेच्या दारूचा उल्लेख आहे? (कठीण)
8. चिंगीला ‘ठुमकत ठुमकत’ कुठे जायचे आहे? (सोपे)
9. आईच्या मते मुलींचा ‘मेला तो जंजाळ’ म्हणजे काय? (साधारण)
10. ‘वात्सल्य’ या मूल्याचा अर्थ काय आहे? (कठीण)
प्र.२. रिकाम्या जागा भरा
11. मोठी मोठी _____ वाचील अन मग…. (सोपे)
12. छोनीचं आमच्या _____ ! (साधारण)
13. ‘माझ्या छबीला कसा _____, अगदी _____ नवरा मिळेल हो!’ (साधारण)
14. ‘पुष्कळ _____ होतील माझ्या बबीला!’ (सोपे)
15. ‘पहिले तुझे बाळंतपण की नाही ____ व्हायला हवे!’ (सोपे)
16. ‘माणसाला कसं _____ ठेवायला हवे बरं का?’ (कठीण)
17. ‘नळे चंद्रज्योती झाडे यांचा काय _____ होईल!’ (साधारण)
18. ‘मी म्हणते कशी _____ _____ पान आहे!’ (सोपे)
19. ‘अस्सा हा _____ बाई!’ (सोपे)
20. ‘_____, नको ग बाई, कारट्यांचा मेला तो जंजाळ !’ (साधारण)
प्र.३. जोड्या जुळवा
21. पुढील शब्दांच्या योग्य जोड्या जुळवा. (सोपे)
- **अ गट**
- i. सरी
- ii. बिंदल्या
- iii. वाळे
- iv. साखळ्या
- v. परकर
- **ब गट**
- अ. मुलींचा पोषाख
- ब. पायात घालण्याचा चांदीचा दागिना
- क. तारेत गुंफलेला सोन्याचा दागिना
- ड. लहान बाळाच्या हातातला दागिना
- इ. लहान बाळाच्या पायात घालायचा दागिना
प्र.४. एका वाक्यात उत्तरे लिहा
22. चिंगीच्या आईने तिच्यासाठी कोणते दागिने करायचे ठरवले आहे? (सोपे)
23. चिंगीला ‘दैवाची’ कोण होईल असे वाटते? (सोपे)
24. चिंगीची आई तिच्या लग्नात कोणते वाद्य समूह लावणार आहे? (साधारण)
25. ‘नाट्यछटा’ या साहित्यप्रकाराचे वैशिष्ट्य काय आहे? (साधारण)
26. ‘गालगुच्चा’ या शब्दाचा अर्थ काय आहे? (सोपे)
27. आई चिंगीला लाडाने कोणत्या दुसऱ्या नावाने हाक मारते? (साधारण)
28. चिंगीच्या आईला मुलींचा जन्म का नको आहे? (सोपे)
29. नाट्यछटेमध्ये आईने कोणाबद्दल मनोराज्ये केली आहेत? (सोपे)
30. ‘दैवाची असणे’ या वाक्यप्रचाराचा अर्थ सांगा. (साधारण)
प्र.५. दोन-तीन वाक्यात उत्तरे लिहा
31. चिंगीच्या लग्नाची वरात कशी निघणार आहे, असे आई म्हणते? (साधारण)
32. चिंगीच्या आईने तिच्या मुलीचे पहिले बाळंतपण कुठे व्हावे अशी अट का घातली आहे? (कठीण)
33. ‘माणसाला कसं मुठीत ठेवायला हवं’ या वाक्याचा अर्थ स्पष्ट करा. (साधारण)
34. चिंगीच्या आईच्या मते चिंगीला कोणत्या गोष्टींची कमी पडणार नाही? (सोपे)
35. ‘चिंगी महिन्याची झाली नाही तोच’ या नाट्यछटेतून लेखकाने वात्सल्य कसे दर्शवले आहे? (कठीण)
प्र.६. चार-पाच वाक्यात उत्तरे लिहा
36. चिंगीची आई तिच्या मुलीच्या शिक्षणाबद्दल काय स्वप्ने पाहते? (साधारण)
37. चिंगीचा संसार कसा असावा, असे तिच्या आईला वाटते? (साधारण)
38. ‘नाय नाय …. उगी, उगी माझी बाय ती!’ हे वाक्य आई का म्हणते? (कठीण)
प्र.७. भाषा अभ्यास व काव्यपंक्ती पूर्ण करा
39. ‘मोठा दिमाख दाखवते आहे मला’ या वाक्यातील अलंकार ओळखा. (कठीण)
40. ‘छबीला माझ्या कसा नक्षत्रासारखा, अगदी चित्रासारखा नवरा मिळेल हो!’ या वाक्यातील अलंकार ओळखा. (कठीण)
41. ‘मुली’ या शब्दाचे अनेकवचन काय आहे? (सोपे)
42. ‘गोरा’ या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द लिहा. (सोपे)
43. ‘मी म्हणते कशी ____ ____ पान आहे!’ (सोपे)
44. ‘मोठी मोठी बुकं _____ अन मग….’ (सोपे)
45. ‘माणसाला कसं _____ ठेवायला हवे बरं का?’ (साधारण)
46. ‘अस्से _____ लगीन करीन की ज्याचे नाव ते!’ (साधारण)
47. ‘कसे सोन्यासारखे बोलते आहे अन तू आपली माझी _____ ती!’ (कठीण)
प्र.८. अज्ञात उतारा / आकलन (खालील उतारा काळजीपूर्वक वाचून प्रश्नांची उत्तरे लिहा)
नाट्यछटा हा साहित्यप्रकार दिवाकरांनी मराठीत प्रथम आणला. नाट्यछटेत एकच पात्र असते. नाटकाप्रमाणे पात्रे अधिक नसतात. नाट्यछटेत एकच पात्र ते कधी मनाशी बोलते तर कधी ते इतरांशी बोलते. ऐकणारे या पात्रांच्या प्रश्नांना उत्तरे देतात असे समजून हे पात्र आपले बोलणे पुढे चालू ठेवते.
48. नाट्यछटा हा साहित्यप्रकार मराठीत कोणी प्रथम आणला? (सोपे)
49. नाट्यछटेचे सर्वात महत्त्वाचे वैशिष्ट्य काय आहे? (साधारण)
50. नाट्यछटेतील पात्र इतरांशी कसे बोलते? (कठीण)
उत्तरसूची
- 1. क. गोरी गोरी पान
- 2. ब. शंकर काशीनाथ गर्गे
- 3. क. हजार
- 4. अ. एक
- 5. अ. त्रासदायक गोष्ट
- 6. अ. छोनी
- 7. ड. वरील सर्व
- 8. ब. शाळेत
- 9. क. त्रास, कटकट
- 10. अ. प्रेम
- 11. बुकं
- 12. लगीन
- 13. नक्षत्रासारखा, चित्रासारखा
- 14. मुलगे
- 15. इथे
- 16. मुठीत
- 17. लकलकाट
- 18. गोरी गोरी
- 19. गालगुच्चा
- 20. मुली
- 21. i-क, ii-ड, iii-ब, iv-इ, v-अ
- 22. चिंगीच्या आईने तिच्यासाठी सरी, बिंदल्या, वाळे आणि साखळ्या हे दागिने करायचे ठरवले आहे.
- 23. चिंगीला ‘दैवाची’ (नशिबाची) होईल असे आईला वाटते.
- 24. आई बेंडबाज्या, ताशे, वाजंत्री आणि चौघडा लावणार आहे.
- 25. नाट्यछटेत फक्त एकच पात्र असते, जे स्वतःशी किंवा इतरांशी बोलत असल्याचा आभास निर्माण करते.
- 26. गालगुच्चा म्हणजे प्रेमाने गालाला घेतलेला चिमटा.
- 27. आई चिंगीला ‘बबी’, ‘छोनी’ आणि ‘सोने’ या नावांनी हाक मारते.
- 28. आईला मुलींचा ‘जंजाळ’ (त्रास) नको वाटतो, म्हणून तिला मुलींचा जन्म नको आहे.
- 29. आईने तिच्या एक महिन्याच्या मुलीच्या भविष्याबद्दल मनोराज्ये केली आहेत.
- 30. खूप नशिबाची असणे किंवा भाग्यवान असणे.
- 31. आई म्हणते की चिंगीच्या लग्नाची वरात खूप थाटामाटात निघेल. त्यात नळे, चंद्रज्योती आणि झाडे यांसारख्या शोभेच्या दारूचा खूप लकलकाट होईल.
- 32. आईची अशी इच्छा आहे की तिच्या नातवंडाचा जन्म तिच्याच घरी व्हावा, म्हणजे नातवंड जन्माला आल्यावर ती त्यांची सेवा करू शकेल. तिला आपल्या नातवाला स्वतःच्या घरातच पाहण्याची उत्सुकता आहे.
- 33. या वाक्याचा अर्थ असा आहे की, संसाराची जबाबदारी सांभाळताना पतीला आपल्या नियंत्रणात ठेवता यावे. त्याच्यावर आपले वर्चस्व राखून संसार सुखाचा करता यावा, अशी आईची शिकवण आहे.
- 34. आईच्या मते चिंगीला मुलगे होतील, त्यामुळे तिला ‘गाडी, घोडे, कपडा लत्ता’ अशा कशाचीही कमी पडणार नाही.
- 35. या नाट्यछटेत आई आपल्या एका महिन्याच्या मुलीच्या भविष्याचे स्वप्न पाहताना दिसते. तिच्या लग्नाची, संसाराची, तिच्या नातवंडांची कल्पना करते. हे सर्व तिच्या मुलीवरील निस्सीम प्रेम आणि वात्सल्यामुळेच शक्य झाले आहे.
- 36. चिंगीची आई तिच्या मुलीच्या शिक्षणाबद्दल स्वप्न पाहते की ती शाळेत जाईल, ‘ठुमकत ठुमकत’ चालेल, मोठी मोठी पुस्तके वाचेल आणि खूप शहाणी होईल. तिला वाटते की शिक्षणामुळे चिंगीचे भविष्य उज्ज्वल होईल.
- 37. चिंगीचा संसार यशस्वी आणि सुखाचा व्हावा असे तिच्या आईला वाटते. तिने आपल्या पतीला प्रेमाने आपल्या ‘मुठीत’ ठेवावे. चिंगीच्या संसारात कोणतीही भांडणे होऊ नयेत आणि ती एक दैवाची स्त्री ठरावी, अशी तिची इच्छा आहे.
- 38. नाट्यछटेच्या शेवटी आई चिंगीला लाडाने म्हणते की ती तिच्याशी बोलत नाही आणि फुगून बसली आहे. खरे तर, चिंगी एक लहान बाळ असल्याने ती बोलू शकत नाही. पण आई तिच्याशी बोलत असल्याचा अभिनय करून स्वतःच्या भावना व्यक्त करते आणि तिला शांत करण्याचा प्रयत्न करते.
- 39. चेतनगुणोक्ती अलंकार (आई निर्जीव गोष्टीला म्हणजे चिंगीच्या फुगण्याला ‘दिमाख’ दाखवत आहे असे म्हणते).
- 40. उपमा अलंकार. (‘नवरा’ याची तुलना ‘नक्षत्र’ आणि ‘चित्र’ या दोन उपमानांशी केली आहे).
- 41. मुली (अनेकवचन)
- 42. काळा
- 43. गोरी गोरी
- 44. वाचील
- 45. मुठीत
- 46. थाटाचे
- 47. बाय
- 48. दिवाकर यांनी.
- 49. नाट्यछटेत फक्त एकच पात्र असते.
- 50. नाट्यछटेतील पात्र असे गृहीत धरते की ऐकणारे त्याच्या प्रश्नांना उत्तरे देत आहेत आणि त्या गृहितकावर आधारित ते आपले बोलणे पुढे चालू ठेवते.





