STATE SYLLABUS
25.आपले राज्य – आपला अभिमान
1. भारताच्या नकाशाचा उपयोग करून त्यातील राज्यांची नावे लिहा.
भारतातील राज्यांची नावे
| अ.क्र. | राज्याचे नाव |
|---|---|
| 1 | आंध्र प्रदेश |
| 2 | अरुणाचल प्रदेश |
| 3 | आसाम |
| 4 | बिहार |
| 5 | छत्तीसगड |
| 6 | गोवा |
| 7 | गुजरात |
| 8 | हरियाणा |
| 9 | हिमाचल प्रदेश |
| 10 | झारखंड |
| 11 | कर्नाटक |
| 12 | केरळ |
| 13 | मध्य प्रदेश |
| 14 | महाराष्ट्र |
| 15 | मणिपूर |
| 16 | मेघालय |
| 17 | मिझोराम |
| 18 | नागालँड |
| 19 | ओडिशा |
| 20 | पंजाब |
| 21 | राजस्थान |
| 22 | सिक्किम |
| 23 | तामिळनाडू |
| 24 | तेलंगणा |
| 25 | त्रिपुरा |
| 26 | उत्तर प्रदेश |
| 27 | उत्तराखंड |
| 28 | पश्चिम बंगाल |
2. भारतातील राज्यांची एकूण संख्या किती आहे?
भारतामध्ये २८ राज्ये आणि ८ केंद्रशासित प्रदेश आहेत.
3. भारताच्या नकाशात कर्नाटक राज्य कोणत्या दिशेला आहे?
कर्नाटक दक्षिण भारतात आहे.
4. कर्नाटकच्या शेजारील राज्ये आणि त्यांच्या दिशा योग्य रीतीने लिहा.
- पूर्वेला – आंध्रप्रदेश आणि तेलंगणा
- पश्चिमेला – अरबी समुद्र
- दक्षिणेला – केरळ आणि तमिळनाडू
- उत्तरला – महाराष्ट्र आणि गोवा
नैसर्गिक विभागात येणाऱ्या कर्नाटकातील जिल्ह्यांची नावे
1. पश्चिम समुद्र किनाऱ्यालगतचे जिल्हे:
- उत्तर कन्नड
- उडुपी
- दक्षिण कन्नड
2. मलनाड प्रदेशातील जिल्हे:
- चिक्कमगळूर
- शिवमोगा
- हसन
- कोडगू
3. उत्तर मैदानी प्रदेशातील जिल्हे:
- बिदर
- कलबुर्गी
- धारवाड
- विजयपूर
- रायचूर
4. दक्षिण मैदानी प्रदेशातील जिल्हे:
- बेंगळुरु
- दावणगेरे
- मांड्या
- म्हैसूर
- चामराजनगर
प्रश्नांची उत्तरे द्या.
(अ) पश्चिम किनारपट्टीच्या प्रदेशाचे दुसरे नाव काय?
→ कोकण किनारपट्टी
(ब) दक्षिण किनारपट्टीच्या प्रदेशातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय कोणता?
→ शेती आणि मासेमारी
योग्य जोड्या जुळवा.
(अ)
| अ | ब |
|---|---|
| रान कोंबडा | पक्षी |
| शार्क | जलचर प्राणी |
| सुपारी | पीक |
| लोखंड | खनिज |
| कारवार | प्रमुख शहर |
(ब)
| अ | ब |
|---|---|
| सह्याद्री | पर्वत रांगा |
| मँगनीज | खनिज |
| चंदन | राज्य वृक्ष |
| स्लेंडर लॉरिस | दुर्मिळ प्राणी |
मलनाड प्रदेशातील गोष्टींची यादी
(अ) झाडे: चंदन, फणस, सागवान, देवदार
(ब) पिके: भात, नारळ, सुपारी, मिरी, कॉफी
(क) शहरे: चिक्कमगळूर, शिवमोगा, हसन, बेळगावी
उत्तर मैदानी प्रदेशातील माहिती
(अ) कोणत्या प्रकारची जंगले आढळतात?
→ इथे काटेरी जंगले आणि गवताळ कुरणे आढळतात.
(ब) लोकांचा मुख्य व्यवसाय कोणता?
→ शेती (गहू, बाजरी, कापूस, तंबाखू, ऊस इत्यादी)
(क) घटकांची यादी:
- महत्वाची खनिजे: तांबे, लोखंड, सोने, चुनखडी
- महत्वाचे प्राणी: कोल्हा, लांडगा, मुंगूस, घोरपड
- महत्वाची पिके: ज्वारी, बाजरी, कापूस, तंबाखू
चुकीची विधाने बरोबर करा.
- चुकीचे विधान: दक्षिण मैदानी प्रदेश हा सपाट आहे.
बरोबर उत्तर: दक्षिण मैदानी प्रदेशात टेकड्या आणि पर्वत आहेत. - चुकीचे विधान: या प्रदेशातील महत्वाचा प्राणी लांडगा आहे.
बरोबर उत्तर: काळा हरीण हा महत्वाचा प्राणी आहे. - चुकीचे विधान: मासेमारी हा येथील प्रमुख व्यवसाय आहे.
बरोबर उत्तर: शेती आणि दुग्धव्यवसाय हे प्रमुख व्यवसाय आहेत. - चुकीचे विधान: अभ्रक हे येथील प्रमुख खनिज आहे.
बरोबर उत्तर: चुनखडी आणि ग्रॅनाइट ही प्रमुख खनिजे आहेत.
नद्यांचे वर्गीकरण करा.
(अ) पश्चिमेकडे वाहणाऱ्या नद्या:
- शरावती
- काळी
- अघनाशिनी
- नेत्रावती
(ब) पूर्वेकडे वाहणाऱ्या नद्या:
- कृष्णा
- घटप्रभा
- मलप्रभा
- भीमा
- तुंगभद्रा
- कावेरी
- हेमवती
- काबिनी
कर्नाटकातील प्रमुख नद्या
- बारामाही वाहणारी नदी: कावेरी नदी
- सर्वात जास्त लांबीची नदी: कृष्णा नदी
ऐतिहासिक स्थळे आणि जिल्हे यांची योग्य जोड्या जुळवा.
| ऐतिहासिक स्थळ | जिल्हा |
|---|---|
| हळेबिडू | हासन |
| बदामी | बागलकोट |
| गोलघुमट | विजयपूर |
| भुईकोट किल्ला | दक्षिण कन्नड |
| सुलतान बथेरी | चित्रदुर्ग |
आकर्षक स्थळांचे वर्गीकरण
- धबधबा: जोग धबधबा, शिवसमुद्र, गोकाक धबधबा
- पक्षी अभयारण्य: रंगनाथिट्टू, कोक्करे बेळ्ळूर
- प्राणी अभयारण्य: बंडीपूर, नागरहोळे, दारोजी अस्वल अभयारण्य
- समुद्र किनारे: मंगळूर, कारवार, उल्लाळ, मालपे
- ऐतिहासिक स्थळे: हंपी, पट्टदकल्ल, मैसूर राजवाडा
बरोबर आणि चूकीची विधाने ओळखा
- ऐतिहासिक स्मारकावर नावे लिहिणे किंवा खरवडणे. (चूक)
- ऐतिहासिक स्थळे आणि नैसर्गिक ठिकाणे येथे भेट देणाऱ्या पर्यटकांना त्रास देणे. (चूक)
- पक्षी अभयारण्यामध्ये शांतता राखणे. (बरोबर)
- नैसर्गिक ठिकाणी प्राण्यांची शिकार करणे. (चूक)
- ऐतिहासिक स्थळाजवळील जागेचा उपयोग नैसर्गिक विधीसाठी करणे. (चूक)
तुला आवडलेल्या एका प्रेक्षणीय स्थळाबद्दल चार ओळी लिहा.
हंपी
हंपी हे कर्नाटकमधील एक ऐतिहासिक ठिकाण आहे. येथे प्राचीन मंदिरं आणि सुंदर शिल्पकला पाहायला मिळते. हंपी हे पूर्वी विजयनगर साम्राज्याची राजधानी होते. येथे विरुपाक्ष मंदिर आणि दगडी रथ प्रसिद्ध आहे.




