ಇತಿಹಾಸದ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲಾಧಾರಗಳು

Table of Contents

ಇತಿಹಾಸದ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲಾಧಾರಗಳು – KARTET, CTET, GPSTR

ಇತಿಹಾಸದ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲಾಧಾರಗಳು: KARTET, CTET, GPSTR & HSTR ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೈಪಿಡಿ

2. ಪರಿಚಯ

ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಾದ KARTET, CTET, GPSTR, HSTR ಹಾಗೂ ಶಿಕ್ಷಕರ ನೇಮಕಾತಿ CET ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಭಾವಿ ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರಗಳು. ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನ (Social Science) ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಲು ‘ಇತಿಹಾಸ’ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕೇವಲ ಕಥೆಗಳಂತೆ ಓದುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಅದರ ರಚನೆಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಆಧಾರಗಳನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುವುದು ಬಹುಮುಖ್ಯ.

“ಆಧಾರಗಳಿಲ್ಲದೆ ಇತಿಹಾಸವಿಲ್ಲ” (No Source, No History) ಎಂಬ ಮಾತಿದೆ. ಗತಕಾಲದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ನಿಖರವಾಗಿ ಮರುಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಬಳಸುವ ಸಾಧನಗಳೇ ‘ಇತಿಹಾಸದ ಮೂಲಾಧಾರಗಳು’. ಈ ಬ್ಲಾಗ್ ಪೋಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾವು “ಇತಿಹಾಸದ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲಾಧಾರಗಳ” ಬಗ್ಗೆ ಸಮಗ್ರವಾಗಿ, ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡೋಣ.

3. ವಿಷಯದ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಕಣ್ಣಾರೆ ಕಂಡವರು ಇಂದು ನಮ್ಮೊಂದಿಗಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾದರೆ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನಾವು ಹೇಗೆ ತಿಳಿಯುತ್ತೇವೆ? ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರವೇ ‘ಮೂಲಾಧಾರಗಳು’. ಇತಿಹಾಸದ ಪಿತಾಮಹ ಹೆರೊಡೋಟಸ್ (Herodotus) ರ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಬೆಳೆದುಬಂದಿದೆ. ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಎರಡು ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಆಧಾರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳು (Archaeological Sources) ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಆಧಾರಗಳು (Literary Sources). ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು, ಅದರಲ್ಲೂ ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹವಾಗಿವೆ.

4. ವಿಷಯದ ಸವಿಸ್ತಾರ ಮಾಹಿತಿ

ಇತಿಹಾಸದ ಆಧಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ಕೆಳಗಿನ ಫ್ಲೋಚಾರ್ಟ್ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು:

ಇತಿಹಾಸದ ಆಧಾರಗಳು (ಮೈಂಡ್ ಮ್ಯಾಪ್ / Mind Map):

1. ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳು (Archaeological Sources)

ಶಾಸನಗಳು (Inscriptions)
ನಾಣ್ಯಗಳು (Coins)
ಸ್ಮಾರಕಗಳು (Monuments)
ಉತ್ಖನನಗಳು / ಅವಶೇಷಗಳು (Excavations)

2. ಸಾಹಿತ್ಯ ಆಧಾರಗಳು (Literary Sources)

ದೇಶೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯ (Native Literature)
ವಿದೇಶಿ ಸಾಹಿತ್ಯ (Foreign Literature)
ಮೌಖಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ (Oral Traditions)

A. ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳು (Archaeological Sources)

ಭೂಮಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ ಅಥವಾ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಹಿಂದಿನ ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

1. ಶಾಸನಗಳು (Inscriptions):
ಕಲ್ಲು, ತಾಮ್ರದ ಫಲಕ, ಲೋಹ, ಮರ, ದೇವಾಲಯದ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕೆತ್ತಲಾದ ಬರಹಗಳೇ ಶಾಸನಗಳು. ಶಾಸನಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಎಪಿಗ್ರಫಿ (Epigraphy) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳು: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶಾಸನಗಳ ಪಿತಾಮಹ ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಟ ಅಶೋಕ. ಇವನ ಶಾಸನಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪ್ರಾಕೃತ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿವೆ. ಜೇಮ್ಸ್ ಪ್ರಿನ್ಸೆಪ್ ಎಂಬುವನು 1837ರಲ್ಲಿ ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಓದಿದನು.
ಹಲ್ಮಿಡಿ ಶಾಸನ: ಕರ್ನಾಟಕದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಕನ್ನಡ ಶಾಸನ (ಕ್ರಿ.ಶ. 450). ಇದನ್ನು ಕದಂಬರ ಕಾಕುತ್ಸವರ್ಮ ಹೊರಡಿಸಿದನು.

ಪ್ರಮುಖ ಶಾಸನ	ಹೊರಡಿಸಿದವರು / ರಚಿಸಿದವರು	ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ
ಅಲಹಾಬಾದ್ ಸ್ತಂಭ ಶಾಸನ	ಹರಿಸೇನ	ಸಮುದ್ರಗುಪ್ತನ ದಿಗ್ವಿಜಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಐಹೊಳೆ ಶಾಸನ	ರವಿಕೀರ್ತಿ	2ನೇ ಪುಲಕೇಶಿಯು ಹರ್ಷವರ್ಧನನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ.
ಉತ್ತರಮೇರೂರು ಶಾಸನ	ಚೋಳರ 1ನೇ ಪರಾಂತಕ	ಚೋಳರ ಗ್ರಾಮಾಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ.
ಮಸ್ಕಿ ಶಾಸನ	ಅಶೋಕ	“ದೇವಾ ನಾಮ್ ಪ್ರಿಯ ಪ್ರಿಯದರ್ಶಿ ಅಶೋಕ” ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ.

2. ನಾಣ್ಯಗಳು (Coins):
ನಾಣ್ಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ನಾಣ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ (Numismatics) ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ನಾಣ್ಯಗಳು ಆಯಾ ಕಾಲದ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿ, ರಾಜರ ಬಿರುದುಗಳು, ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.

3. ಸ್ಮಾರಕಗಳು (Monuments):
ಕೋಟೆಗಳು, ಅರಮನೆಗಳು, ದೇವಾಲಯಗಳು, ಸ್ತೂಪಗಳು, ಬಸದಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳು ಗತಕಾಲದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ. (ಉದಾ: ಹಂಪಿಯ ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ದೇವಾಲಯ, ತಾಜ್ ಮಹಲ್).

4. ಉತ್ಖನನಗಳು (Excavations):
ಭೂಮಿಯನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಅಗೆದು ಹಳೆಯ ಕಾಲದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುವುದೇ ಉತ್ಖನನ. ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಹರಪ್ಪ (1921 – ದಯಾರಾಮ್ ಸಾಹಾನಿ) ಮತ್ತು ಮೊಹೆಂಜೋದಾರೋ (1922 – ಆರ್.ಡಿ. ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ) ನಗರಗಳು ಉತ್ಖನನದಿಂದಲೇ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದವು.

B. ಸಾಹಿತ್ಯ ಆಧಾರಗಳು (Literary Sources)

1. ದೇಶೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯ (Native Literature):

ಕೃತಿಯ ಹೆಸರು	ಲೇಖಕ/ಕವಿ	ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ
ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ	ಕೌಟಿಲ್ಯ (ಚಾಣಕ್ಯ)	ಮೌರ್ಯರ ಕಾಲದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ.
ರಾಜತರಂಗಿಣಿ	ಕಲ್ಹಣ	ಕಾಶ್ಮೀರದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಮೊದಲ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೃತಿ.
ಮುದ್ರಾರಾಕ್ಷಸ	ವಿಶಾಖದತ್ತ	ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯನು ನಂದರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ಬಗೆ.
ಹರ್ಷಚರಿತ	ಬಾಣಭಟ್ಟ	ಹರ್ಷವರ್ಧನನ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ.

2. ವಿದೇಶಿ ಸಾಹಿತ್ಯ (Foreign Literature):

ಕೃತಿಯ ಹೆಸರು	ಲೇಖಕ/ಪ್ರವಾಸಿ	ಯಾರ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದರು?
ಇಂಡಿಕಾ	ಮೆಗಸ್ತನೀಸ್	ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯ
ಸಿಯುಕಿ (Si-Yu-Ki)	ಹ್ಯೂಯೆನ್ ತ್ಸಾಂಗ್	ಹರ್ಷವರ್ಧನ ಹಾಗೂ ಇಮ್ಮಡಿ ಪುಲಕೇಶಿ
ಫೊ-ಕೋ-ಕಿ (Fo-kwo-Ki)	ಫಾಹಿಯಾನ್	ಎರಡನೇ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ
ಕಿತಾಬ್-ಉಲ್-ಹಿಂದ್	ಅಲ್-ಬೆರೂನಿ	ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಘಜ್ನಿಯ ಜೊತೆ

5. ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು (Exam Focus Points)

🎯 EXAM FOCUS: ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಅತಿಮುಖ್ಯ

ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆಯ (ASI) ಪಿತಾಮಹ: ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕನ್ನಿಂಗ್ ಹ್ಯಾಮ್ (1861).
ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸ ಪೂರ್ವಕಾಲದ ಪಿತಾಮಹ: ರಾಬರ್ಟ್ ಬ್ರೂಸ್ ಫುಟ್.
ಶಾಸನಗಳ ಪಿತಾಮಹ: ಸಾಮ್ರಾಟ ಅಶೋಕ.
ಕಾಲನಿರ್ಣಯ ವಿಧಾನ: C-14 ವಿಧಾನವನ್ನು ವಿಲಾರ್ಡ್ ಲಿಬ್ಬಿ (Willard Libby) 1949 ರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿದರು.
ನ್ಯೂಮಿಸ್ಮಾಟಿಕ್ಸ್ (Numismatics): ನಾಣ್ಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನ.
ಎಪಿಗ್ರಫಿ (Epigraphy): ಶಾಸನಗಳ ಅಧ್ಯಯನ.

6. ಸುಲಭವಾಗಿ ನೆನಪಿಡಲು ಟ್ರಿಕ್ಸ್ / Mnemonics

ಟ್ರಿಕ್ 1: ಚೀನಾದ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಕಾಲಾನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ನೆನಪಿಡಲು
ಸೂತ್ರ: ಫಾ – ಹ್ಯೂ – ಇ (ಫಾಹಿಯಾನ್, ಹ್ಯೂಯೆನ್ ತ್ಸಾಂಗ್, ಇತ್ಸಿಂಗ್)
ಟ್ರಿಕ್ 2: ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಲಿಪಿ
ಸೂತ್ರ: ಪ್ರಾಬ್ರಾ (PrahBrah) (ಪ್ರಾಕೃತ ಭಾಷೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಲಿಪಿ)
ಟ್ರಿಕ್ 3: ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಲೇಖಕರು
ಸೂತ್ರ: ಕೌಅ – ಕರಾ – ವಿಮು (ಕೌಟಿಲ್ಯನ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ, ಕಲ್ಹಣನ ರಾಜತರಂಗಿಣಿ, ವಿಶಾಖದತ್ತನ ಮುದ್ರಾರಾಕ್ಷಸ)

7. ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಬಹುದಾದ ಸಂಭವನೀಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

ಇತಿಹಾಸದ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ.
ವಿದೇಶಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಬರಹಗಳು ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅರಿಯಲು ಹೇಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿವೆ?
ಶಾಸನಗಳು ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಆಧಾರಗಳು – ಈ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಉದಾಹರಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮರ್ಥಿಸಿ.
ರೇಡಿಯೋ ಕಾರ್ಬನ್ ಡೇಟಿಂಗ್ (C-14) ವಿಧಾನದ ಮಹತ್ವವೇನು?

8. ಉತ್ತರಗಳೊಂದಿಗೆ 20 ಬಹು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs)

1. ‘ಹಿಸ್ಟರಿ’ ಎಂಬ ಪದವು ಯಾವ ಭಾಷೆಯಿಂದ ಬಂದಿದೆ?
A) ಲ್ಯಾಟಿನ್
B) ಗ್ರೀಕ್
C) ಇಂಗ್ಲಿಷ್
D) ಫ್ರೆಂಚ್

ಉತ್ತರ: B) ಗ್ರೀಕ್ (ಗ್ರೀಕ್ ಪದ ‘ಹಿಸ್ಟೋರಿಯಾ’ದಿಂದ ಬಂದಿದೆ)

2. ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ ಪೂರ್ವಕಾಲದ ಪಿತಾಮಹ ಎಂದು ಯಾರನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?
A) ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕನ್ನಿಂಗ್ ಹ್ಯಾಮ್
B) ದಯಾರಾಮ್ ಸಾಹಾನಿ
C) ರಾಬರ್ಟ್ ಬ್ರೂಸ್ ಫುಟ್
D) ಜಾನ್ ಮಾರ್ಷಲ್

ಉತ್ತರ: C) ರಾಬರ್ಟ್ ಬ್ರೂಸ್ ಫುಟ್

3. ಶಾಸನಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?
A) ನ್ಯೂಮಿಸ್ಮಾಟಿಕ್ಸ್
B) ಎಪಿಗ್ರಫಿ
C) ಆರ್ಕಿಯಾಲಜಿ
D) ಆಂಥ್ರೊಪಾಲಜಿ

ಉತ್ತರ: B) ಎಪಿಗ್ರಫಿ

4. ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಓದಿದವರು ಯಾರು?
A) ಜೇಮ್ಸ್ ಪ್ರಿನ್ಸೆಪ್
B) ಜಾನ್ ಮಾರ್ಷಲ್
C) ವಿಲಿಯಂ ಜೋನ್ಸ್
D) ಮೆಕಾಲೆ

ಉತ್ತರ: A) ಜೇಮ್ಸ್ ಪ್ರಿನ್ಸೆಪ್ (1837 ರಲ್ಲಿ)

5. ಸಮುದ್ರಗುಪ್ತನ ದಿಗ್ವಿಜಯಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಶಾಸನ ಯಾವುದು?
A) ಐಹೊಳೆ ಶಾಸನ
B) ಉತ್ತರಮೇರೂರು ಶಾಸನ
C) ಅಲಹಾಬಾದ್ ಸ್ತಂಭ ಶಾಸನ
D) ಹಲ್ಮಿಡಿ ಶಾಸನ

ಉತ್ತರ: C) ಅಲಹಾಬಾದ್ ಸ್ತಂಭ ಶಾಸನ

6. ಅಶೋಕನ ಹೆಸರು “ದೇವಾ ನಾಮ್ ಪ್ರಿಯ ಪ್ರಿಯದರ್ಶಿ ಅಶೋಕ” ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿರುವ ಕರ್ನಾಟಕದ ಶಾಸನ ಎಲ್ಲಿದೆ?
A) ಶ್ರವಣಬೆಳಗೊಳ
B) ಮಸ್ಕಿ (ರಾಯಚೂರು)
C) ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ
D) ಸನ್ನತಿ

ಉತ್ತರ: B) ಮಸ್ಕಿ (ರಾಯಚೂರು)

7. ಕಲ್ಹಣನ ‘ರಾಜತರಂಗಿಣಿ’ ಕೃತಿಯು ಯಾವ ಪ್ರದೇಶದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ?
A) ಕರ್ನಾಟಕ
B) ಮಗಧ
C) ಕಾಶ್ಮೀರ
D) ಬಂಗಾಳ

ಉತ್ತರ: C) ಕಾಶ್ಮೀರ

8. ಚೋಳರ ಕಾಲದ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ/ಗ್ರಾಮಾಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲುವ ಶಾಸನ ಯಾವುದು?
A) ಐಹೊಳೆ ಶಾಸನ
B) ಉತ್ತರಮೇರೂರು ಶಾಸನ
C) ಜುನಾಗಢ್ ಶಾಸನ
D) ತಲಕಾಡು ಶಾಸನ

ಉತ್ತರ: B) ಉತ್ತರಮೇರೂರು ಶಾಸನ

9. ಕಾರ್ಬನ್-14 (C-14) ವಿಧಾನವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಯಾರು?
A) ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಐನ್‌ಸ್ಟೈನ್
B) ವಿಲಾರ್ಡ್ ಲಿಬ್ಬಿ
C) ಮೇರಿ ಕ್ಯೂರಿ
D) ಸಿ.ವಿ. ರಾಮನ್

ಉತ್ತರ: B) ವಿಲಾರ್ಡ್ ಲಿಬ್ಬಿ

10. ‘ಇಂಡಿಕಾ’ ಕೃತಿಯನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
A) ಫಾಹಿಯಾನ್
B) ಟಾಲೆಮಿ
C) ಮೆಗಸ್ತನೀಸ್
D) ಹ್ಯೂಯೆನ್ ತ್ಸಾಂಗ್

ಉತ್ತರ: C) ಮೆಗಸ್ತನೀಸ್

11. ಹ್ಯೂಯೆನ್ ತ್ಸಾಂಗ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದಾಗ ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜ ಯಾರು?
A) ಮಯೂರವರ್ಮ
B) ಇಮ್ಮಡಿ ಪುಲಕೇಶಿ
C) ಒಂದನೇ ಅಶೋಕ
D) ಅಮೋಘವರ್ಷ ನೃಪತುಂಗ

ಉತ್ತರ: B) ಇಮ್ಮಡಿ ಪುಲಕೇಶಿ

12. ನಾಣ್ಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?
A) ನ್ಯೂಮಿಸ್ಮಾಟಿಕ್ಸ್
B) ಕ್ಯಾಲಿಗ್ರಫಿ
C) ಎಪಿಗ್ರಫಿ
D) ಐಕನೋಗ್ರಫಿ

ಉತ್ತರ: A) ನ್ಯೂಮಿಸ್ಮಾಟಿಕ್ಸ್

13. ಕದಂಬರ ಕಾಕುತ್ಸವರ್ಮನು ಹೊರಡಿಸಿದ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಅತಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಶಾಸನ ಯಾವುದು?
A) ತಾಳಗುಂದ ಶಾಸನ
B) ಹಲ್ಮಿಡಿ ಶಾಸನ
C) ಮಸ್ಕಿ ಶಾಸನ
D) ಬಾದಾಮಿ ಶಾಸನ

ಉತ್ತರ: B) ಹಲ್ಮಿಡಿ ಶಾಸನ (ಕ್ರಿ.ಶ. 450)

14. ವೀಣೆ ನುಡಿಸುತ್ತಿರುವ ಚಿತ್ರವಿರುವ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ಮುದ್ರಿಸಿದ ಗುಪ್ತ ದೊರೆ ಯಾರು?
A) ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ
B) ಸ್ಕಂದಗುಪ್ತ
C) ಸಮುದ್ರಗುಪ್ತ
D) ಕುಮಾರಗುಪ್ತ

ಉತ್ತರ: C) ಸಮುದ್ರಗುಪ್ತ

15. ‘ಮುದ್ರಾರಾಕ್ಷಸ’ ಎಂಬ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಟಕವನ್ನು ಬರೆದವರು ಯಾರು?
A) ಕಾಳಿದಾಸ
B) ವಿಶಾಖದತ್ತ
C) ಶೂದ್ರಕ
D) ಬಾಣಭಟ್ಟ

ಉತ್ತರ: B) ವಿಶಾಖದತ್ತ

16. ಐಹೊಳೆ ಶಾಸನವನ್ನು ರಚಿಸಿದ ಕವಿ ಯಾರು?
A) ರವಿಕೀರ್ತಿ
B) ಹರಿಸೇನ
C) ಪಂಪ
D) ರನ್ನ

ಉತ್ತರ: A) ರವಿಕೀರ್ತಿ

17. ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆಯ ‘ಹರಪ್ಪ’ ನಗರವನ್ನು ಮೊದಲು ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಿದವರು?
A) ಆರ್. ಡಿ. ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ
B) ದಯಾರಾಮ್ ಸಾಹಾನಿ
C) ಜಾನ್ ಮಾರ್ಷಲ್
D) ಎ. ಕನ್ನಿಂಗ್ ಹ್ಯಾಮ್

ಉತ್ತರ: B) ದಯಾರಾಮ್ ಸಾಹಾನಿ (1921 ರಲ್ಲಿ)

18. ಫಾಹಿಯಾನ್ ನ ಪ್ರವಾಸ ಕಥನದ ಹೆಸರೇನು?
A) ಸಿ-ಯು-ಕಿ
B) ಫೊ-ಕೋ-ಕಿ
C) ಇಂಡಿಕಾ
D) ಕಿತಾಬ್-ಉಲ್-ಹಿಂದ್

ಉತ್ತರ: B) ಫೊ-ಕೋ-ಕಿ

19. ಹರ್ಷವರ್ಧನನ ಆಸ್ಥಾನ ಕವಿ ಬಾಣಭಟ್ಟನು ಬರೆದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೃತಿ ಯಾವುದು?
A) ಹರ್ಷಚರಿತ
B) ರತ್ನಾವಳಿ
C) ಪ್ರಿಯದರ್ಶಿಕಾ
D) ನಾಗಾನಂದ

ಉತ್ತರ: A) ಹರ್ಷಚರಿತ

20. ಅರೇಬಿಕ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ‘ಕಿತಾಬ್-ಉಲ್-ಹಿಂದ್’ ಬರೆದ ವಿದ್ವಾಂಸ ಯಾರು?
A) ಇಬ್ನ್ ಬತೂತಾ
B) ಅಲ್-ಬೆರೂನಿ
C) ಫಿರ್ದೌಸಿ
D) ಅಬುಲ್ ಫಜಲ್

ಉತ್ತರ: B) ಅಲ್-ಬೆರೂನಿ

9. 25 ಒಂದು ಅಂಕದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

1. ಇತಿಹಾಸದ ಪಿತಾಮಹ ಯಾರು?

ಉತ್ತರ: ಗ್ರೀಸ್ ದೇಶದ ಹೆರೊಡೋಟಸ್ (Herodotus).

2. ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆ (ASI) ಯನ್ನು ಯಾರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು?

ಉತ್ತರ: ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕನ್ನಿಂಗ್ ಹ್ಯಾಮ್ (1861 ರಲ್ಲಿ).

3. ಶಾಸನಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?

ಉತ್ತರ: ಎಪಿಗ್ರಫಿ (Epigraphy).

4. ನಾಣ್ಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಏನೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ?

ಉತ್ತರ: ನಾಣ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಅಥವಾ ನ್ಯೂಮಿಸ್ಮಾಟಿಕ್ಸ್ (Numismatics).

5. ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳ ಲಿಪಿ ಮತ್ತು ಭಾಷೆ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಲಿಪಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಕೃತ ಭಾಷೆ.

6. ಕರ್ನಾಟಕದ ಅತಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಶಾಸನ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: ಹಲ್ಮಿಡಿ ಶಾಸನ (ಕ್ರಿ.ಶ. 450).

7. ಅಲಹಾಬಾದ್ ಸ್ತಂಭ ಶಾಸನವನ್ನು ರಚಿಸಿದವರು ಯಾರು?

ಉತ್ತರ: ಹರಿಸೇನ.

8. ಐಹೊಳೆ ಶಾಸನ ಯಾರ ವಿಜಯಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ?

ಉತ್ತರ: ಚಾಲುಕ್ಯ ದೊರೆ ಇಮ್ಮಡಿ ಪುಲಕೇಶಿಯ ವಿಜಯಗಳನ್ನು.

9. ಉತ್ತರಮೇರೂರು ಶಾಸನ ಯಾವ ರಾಜವಂಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ?

ಉತ್ತರ: ಚೋಳ ರಾಜವಂಶಕ್ಕೆ.

10. ಕೌಟಿಲ್ಯನು ಬರೆದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೃತಿ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ.

11. ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: ಕಲ್ಹಣನ ರಾಜತರಂಗಿಣಿ.

12. ಮೆಗಸ್ತನೀಸ್ ಯಾರ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಗ್ರೀಕ್ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದನು?

ಉತ್ತರ: ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯನ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ.

13. ‘ಸಿ-ಯು-ಕಿ’ ಕೃತಿಯ ಲೇಖಕ ಯಾರು?

ಉತ್ತರ: ಚೀನಿ ಪ್ರವಾಸಿ ಹ್ಯೂಯೆನ್ ತ್ಸಾಂಗ್.

14. ಇಮ್ಮಡಿ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತನ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಚೀನಿ ಪ್ರವಾಸಿ ಯಾರು?

ಉತ್ತರ: ಫಾಹಿಯಾನ್.

15. ಜೈವಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಕಾಲವನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಧಾನ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: ರೇಡಿಯೋ ಕಾರ್ಬನ್ ಡೇಟಿಂಗ್ (Carbon-14).

16. ಉತ್ಖನನ ಎಂದರೇನು?

ಉತ್ತರ: ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಗೆಯುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ.

17. ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ನಿವೇಶನಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗ ಉತ್ಖನನ ಮಾಡಲಾಯಿತು?

ಉತ್ತರ: 1921 (ಹರಪ್ಪ) ಮತ್ತು 1922 (ಮೊಹೆಂಜೋದಾರೋ) ರಲ್ಲಿ.

18. ಅಶೋಕನ ಮಸ್ಕಿ ಶಾಸನ ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾವ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ?

ಉತ್ತರ: ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ.

19. ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳನ್ನು ಎಷ್ಟು ವಿಧಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು?

ಉತ್ತರ: ನಾಲ್ಕು (ಶಾಸನಗಳು, ನಾಣ್ಯಗಳು, ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಖನನಗಳು).

20. ಗೌತಮಿಪುತ್ರ ಶಾತಕರ್ಣಿಯು ಮರುಮುದ್ರಿಸಿದ ನಾಣ್ಯಗಳು ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದವು?

ಉತ್ತರ: ಕ್ಷಹರಾಟ ವಂಶದ ನಹಪಾಣನಿಗೆ.

21. ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಓದುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಮೊದಲ ವ್ಯಕ್ತಿ ಯಾರು?

ಉತ್ತರ: ಜೇಮ್ಸ್ ಪ್ರಿನ್ಸೆಪ್ (1837).

22. ಹರ್ಷಚರಿತ ಕೃತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ ಕವಿ ಯಾರು?

ಉತ್ತರ: ಬಾಣಭಟ್ಟ.

23. ಪ್ಲಿನಿ (Pliny) ಬರೆದ ಕೃತಿಯ ಹೆಸರೇನು?

ಉತ್ತರ: ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿ (Natural History).

24. ಇಬ್ನ್ ಬತೂತಾ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: ರಿಹ್ಲಾ (Rihla).

25. ಸ್ಮಾರಕಗಳಿಗೆ ಎರಡು ಉದಾಹರಣೆ ಕೊಡಿ.

ಉತ್ತರ: ಆಗ್ರಾದ ತಾಜ್ ಮಹಲ್ ಮತ್ತು ಹಂಪಿಯ ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ದೇವಾಲಯ.

10. ವಿಷಯದ ಸಾರಾಂಶ

ಇತಿಹಾಸವು ಕೇವಲ ಊಹೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿಲ್ಲ, ಅದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಮೂಲಾಧಾರಗಳ ಅಡಿಪಾಯದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ. ಪುರಾತತ್ವ ಆಧಾರಗಳಾದ ಶಾಸನಗಳು, ನಾಣ್ಯಗಳು, ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಖನನಗಳು ನಮಗೆ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುತ್ತವೆ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಆಧಾರಗಳಾದ ದೇಶೀಯ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶಿ ಕೃತಿಗಳು ಅಂದಿನ ಕಾಲದ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಆರ್ಥಿಕ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ. ಇವೆರಡೂ ಆಧಾರಗಳ ತುಲನಾತ್ಮಕ ಅಧ್ಯಯನದಿಂದ ಮಾತ್ರ ನಾವು ಗತಕಾಲದ ನೈಜ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯ.

11. ಉಪಸಂಹಾರ

ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ತಯಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಶಿಕ್ಷಕ ಆಕಾಂಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ “ಇತಿಹಾಸದ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಧಾನಗಳು” ಕೇವಲ ಪಠ್ಯದ ಒಂದು ಭಾಗವಲ್ಲ, ಇಡೀ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವ ಕೈಗನ್ನಡಿಯಾಗಿದೆ. ಮೇಲಿನ ಮಾಹಿತಿಯು KARTET, CTET, GPSTR ಮತ್ತು HSTR ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಮಾದರಿಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಆಧಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಲಾಗುವ ಯಾವುದೇ ಪರೋಕ್ಷ ಅಥವಾ ಅನ್ವಯಿಕ (Applied) ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ನೀವು ಸುಲಭವಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸಬಹುದು.

KARTET | CTET | GPSTR | HSTR Quick Revision Notes

ಎಪಿಗ್ರಫಿ (Epigraphy): ಶಾಸನಗಳ ಅಧ್ಯಯನ.
ನ್ಯೂಮಿಸ್ಮಾಟಿಕ್ಸ್ (Numismatics): ನಾಣ್ಯಗಳ ಅಧ್ಯಯನ.
ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳು: ಭಾರತದ ಅತಿ ಹಳೆಯ ಶಾಸನಗಳು (ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಲಿಪಿ, ಪ್ರಾಕೃತ ಭಾಷೆ). ಜೇಮ್ಸ್ ಪ್ರಿನ್ಸೆಪ್ 1837 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಓದಿದನು.
ಮಸ್ಕಿ ಶಾಸನ (ರಾಯಚೂರು): ಅಶೋಕನ ಹೆಸರನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವ ಶಾಸನ.
ಹಲ್ಮಿಡಿ ಶಾಸನ (450 CE): ಕದಂಬರ ಕಾಕುತ್ಸವರ್ಮ, ಕನ್ನಡದ ಮೊದಲ ಶಾಸನ.
ಅಲಹಾಬಾದ್ ಶಾಸನ: ಹರಿಸೇನ ರಚಿತ, ಸಮುದ್ರಗುಪ್ತನ ಸಾಧನೆಗಳ ವಿವರಣೆ.
ಉತ್ತರಮೇರೂರು ಶಾಸನ: ಚೋಳರ 1ನೇ ಪರಾಂತಕ, ಗ್ರಾಮಾಡಳಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ.
ರಾಜತರಂಗಿಣಿ: ಕಲ್ಹಣ ರಚಿತ, ಕಾಶ್ಮೀರದ ಇತಿಹಾಸ, ಭಾರತದ ಮೊದಲ ನೈಜ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥ.
ಮೆಗಸ್ತನೀಸ್: ಇಂಡಿಕಾ ಗ್ರಂಥ, ಮೌರ್ಯರ ಕಾಲದ ಮಾಹಿತಿ.
ಹ್ಯೂಯೆನ್ ತ್ಸಾಂಗ್: ಸಿ-ಯು-ಕಿ ಗ್ರಂಥ (ಹರ್ಷವರ್ಧನ, ಪುಲಕೇಶಿ ಕಾಲ).
ಫಾಹಿಯಾನ್: ಫೊ-ಕೋ-ಕಿ ಗ್ರಂಥ (ಗುಪ್ತರ ಕಾಲ).
C-14 ವಿಧಾನ: ವಿಲಾರ್ಡ್ ಲಿಬ್ಬಿ ಶೋಧನೆ, ಉತ್ಖನನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ವಸ್ತುಗಳ ಕಾಲ ನಿರ್ಣಯ.
ASI ಸ್ಥಾಪಕ: ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಕನ್ನಿಂಗ್ ಹ್ಯಾಮ್ (1861).

Join WhatsApp Channel Join Now

Telegram Group Join Now