JNVST 2027 EVS: जमिनीवरील आणि पाण्यातील प्राणी आणि वनस्पती 🌍💧
नमस्कार विद्यार्थी मित्रांनो! JNVST 2027 च्या तयारीसाठी आज आपण एक खूप छान विषय शिकणार आहोत. आपली पृथ्वी खूप सुंदर आहे. या पृथ्वीवर काही प्राणी आणि वनस्पती जमिनीवर राहतात, तर काही पाण्यात राहतात. चला तर मग, या निसर्गाच्या अद्भुत दुनियेची सफर करूया!
🌳 1. जमिनीवरील प्राणी आणि वनस्पती (Land Animals and Plants)
जे प्राणी फक्त जमिनीवर राहतात आणि ज्या वनस्पती जमिनीवर वाढतात, त्यांना ‘भूचर’ (Terrestrial) असे म्हणतात.
- वनस्पती (Plants): आंबा, वड, पिंपळ, गुलाब. या झाडांची मुळे जमिनीच्या आत घट्ट रुजलेली असतात.
- प्राणी (Animals): गाय, कुत्रा, वाघ, हत्ती. यांना चालण्यासाठी आणि पळण्यासाठी पाय असतात.
- विशेष उदाहरण: वाळवंटात (Desert) जिथे खूप कमी पाणी असते, तिथे उंट (Camel) आणि कॅक्टस (निवडुंग – Cactus) आढळतात.
🐟 2. पाण्यातील प्राणी आणि वनस्पती (Water Animals and Plants)
जे प्राणी आणि वनस्पती पाण्यात राहतात, त्यांना ‘जलचर’ (Aquatic) असे म्हणतात.
- वनस्पती (Plants): कमळ (Lotus), जलपर्णी (Water Lily). यांची पाने पाण्यावर तरंगतात.
- प्राणी (Animals): मासा (Fish), देवमासा (Whale), ऑक्टोपस, शार्क.
- विशेष उदाहरण: माशांना पाण्यात पोहण्यासाठी पर (Fins) असतात आणि श्वास घेण्यासाठी त्यांच्याकडे कल्ले (Gills) असतात.
🐸 3. जमीन आणि पाणी दोन्ही ठिकाणी राहणारे (Amphibians)
काही प्राणी असे असतात जे जमिनीवरही राहू शकतात आणि पाण्यातही मजेत पोहू शकतात. अशा प्राण्यांना ‘उभयचर’ (Amphibians) म्हणतात.
उदाहरणे: बेडूक (Frog), मगर (Crocodile), कासव (Tortoise).
📝 सराव प्रश्न (Expected MCQs for JNVST 2027)
Q1. खालीलपैकी कोणता प्राणी फक्त पाण्यात राहतो?
A) बेडूक
B) गाय
C) मासा
D) कासव
उत्तर: C) मासा
Q2. वाळवंटात (Desert) आढळणारा प्राणी कोणता?
A) उंट
B) वाघ
C) हत्ती
D) शार्क
उत्तर: A) उंट
Q3. कमळ (Lotus) ही कोणती वनस्पती आहे?
A) जमिनीवरील वनस्पती
B) पाण्यातील वनस्पती
C) वाळवंटातील वनस्पती
D) यापैकी नाही
उत्तर: B) पाण्यातील वनस्पती
Q4. जे प्राणी जमीन आणि पाणी या दोन्ही ठिकाणी राहू शकतात त्यांना काय म्हणतात?
A) जलचर
B) भूचर
C) हवेत उडणारे
D) उभयचर
उत्तर: D) उभयचर

