📚 KARTET / CTET: ಶಿಶು ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಬೋಧನಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು..
KARTET ಹಾಗೂ CTET ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಶು ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ (Child Development & Psychology) ಮತ್ತು ಬೋಧನಾಶಾಸ್ತ್ರ (Pedagogy) ವಿಭಾಗವು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ.ಈ ವಿಭಾಗದಿಂದ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಕೇಳಲಾಗುತ್ತವೆ.ಆದ್ದರಿಂದ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಈ ವಿಷಯಗಳ ಆಳವಾದ ಅರಿವು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ KARTET / CTET ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಬಹು ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (MCQs), ವಿವರಣಾತ್ಮಕ ಉತ್ತರಗಳು, ಮನೋವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳು, ಕಲಿಕಾ ತತ್ವಗಳು, ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಂತಗಳು, ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ವಿಧಾನಗಳು ಹಾಗೂ ಬೋಧನಾ ಕೌಶಲ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಜೊತೆಗೆ ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಗಳ ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಕರ ನೇಮಕಾತಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ತಯಾರಿ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು, D.El.Ed ಹಾಗೂ B.Ed ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷಾ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಈ ಮಾಹಿತಿಯು ಬಹಳ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಲಿದೆ.
✅ ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
✅ ವಿವರವಾದ ಉತ್ತರಗಳು ಮತ್ತು ವಿವರಣೆಗಳು
✅ Child Development & Pedagogy ವಿಷಯದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮರುಅವಲೋಕನ
✅ KARTET / CTET ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಅಧ್ಯಯನ ಸಾಮಗ್ರಿ
ಇಂದೇ ಈ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ KARTET / CTET ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಿ.
KARTET / CTET ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು
KARTET / CTET: ಶಿಶು ವಿಕಾಸ ಮತ್ತು ಬೋಧನಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು
ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ಮನೋವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು “ಜೀವಿಗಳ ವರ್ತನೆಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನ” ಎಂದು ಕರೆದವರು ಯಾರು?
ಉತ್ತರ: ಜೆ.ಬಿ. ವಾಟ್ಸನ್.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ವರ್ತನಾವಾದದ ಪಿತಾಮಹರಾದ ಜೆ.ಬಿ. ವಾಟ್ಸನ್ ರವರು ಮನೋವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು ಆತ್ಮ ಅಥವಾ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಅಧ್ಯಯನ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ, ಇದು ವರ್ತನೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರದ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವ ವಿಜ್ಞಾನ ಎಂದರು.
ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಜೀನ್ ಪಿಯಾಜೆ ಅವರ ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮಗುವಿನ ಯಾವ ವಿಕಾಸಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ?
ಉತ್ತರ: ಜ್ಞಾನಾತ್ಮಕ (ಅರಿವಿನ) ವಿಕಾಸ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಪಿಯಾಜೆ ಅವರು ಮಗುವು ತನ್ನ ಸುತ್ತಲಿನ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಹೇಗೆ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧಿಕವಾಗಿ ಹೇಗೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಜ್ಞಾನಾತ್ಮಕ ವಿಕಾಸವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 3: ‘ಸ್ಕ್ಯಾಫೋಲ್ಡಿಂಗ್’ (Scaffolding) ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಮೊದಲು ಪರಿಚಯಿಸಿದವರು ಯಾರು?
ಉತ್ತರ: ಜೆರೋಮ್ ಬ್ರೂನರ್.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಮಗುವು ಕಲಿಯುವಾಗ ಸಹಾಯದ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಹಿರಿಯರು ಅಥವಾ ಶಿಕ್ಷಕರು ನೀಡುವ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಬೆಂಬಲವೇ ಸ್ಕ್ಯಾಫೋಲ್ಡಿಂಗ್. ಇದನ್ನು ಮೊದಲು ಬ್ರೂನರ್ ಪರಿಚಯಿಸಿದರು ಮತ್ತು ವೈಗೊಟ್ಸ್ಕಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸಿದರು.
ಪ್ರಶ್ನೆ 4: ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು (IQ) ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡುವ ಸರಿಯಾದ ಸೂತ್ರ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: (ಮಾನಸಿಕ ವಯಸ್ಸು / ದೈಹಿಕ ವಯಸ್ಸು) x 100.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಟರ್ಮನ್ ಅವರು ಈ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸಿ ಮಗುವಿನ ಐಕ್ಯೂ ಅಳೆಯುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದರು.
ಪ್ರಶ್ನೆ 5: ‘ಬಹು-ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿ ಸಿದ್ಧಾಂತ’ವನ್ನು (Multiple Intelligences) ಮಂಡಿಸಿದವರು ಯಾರು?
ಉತ್ತರ: ಹಾವರ್ಡ್ ಗಾರ್ಡ್ನರ್.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಅಂಶವಲ್ಲ, ಅದು ಭಾಷಿಕ, ತಾರ್ಕಿಕ, ದೈಶಿಕ ಮುಂತಾದ ಬಹು ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಗಾರ್ಡ್ನರ್ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 6: ‘ಆಟಿಸಂ ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರಮ್ ಡಿಸಾರ್ಡರ್’ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮಗುವಿನ ಯಾವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ?
ಉತ್ತರ: ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂವಹನ ಮತ್ತು ಸಂವಾದ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಆಟಿಸಂ ಇರುವ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯಲು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣಿಟ್ಟು ಮಾತನಾಡಲು ತೊಂದರೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 7: ಲೆವ್ ವೈಗೊಟ್ಸ್ಕಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ‘ಕಲಿಕೆ’ ಎಂದರೆ ಏನು?
ಉತ್ತರ: ಕಲಿಕೆಯು ಒಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಮಗುವು ಸಮಾಜ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯ ಒಡನಾಟದಿಂದಲೇ ಹೆಚ್ಚು ಕಲಿಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ವೈಗೊಟ್ಸ್ಕಿ ತಮ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 8: ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ‘ಸನ್ನದ್ಧತೆ’ (Readiness) ಎಂದರೆ ಏನನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ?
ಉತ್ತರ: ಕಲಿಕೆಗಾಗಿ ಮಗುವಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಸಿದ್ಧತೆ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಮಗುವು ಹೊಸ ವಿಷಯವನ್ನು ಕಲಿಯಲು ದೈಹಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದೇ ಸನ್ನದ್ಧತೆಯಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 9: ಅಬ್ರಹಾಂ ಮಾಸ್ಲೋ ರವರ ‘ಅಗತ್ಯಗಳ ಶ್ರೇಣಿ ಸಿದ್ಧಾಂತ’ದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಹಂತದಲ್ಲಿರುವುದು ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಆತ್ಮ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರ (Self-actualization).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಮಾಸ್ಲೋ ಅವರ 5 ಹಂತಗಳ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ, ದೈಹಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಹಂತವಾಗಿ ಮನುಷ್ಯನು ಆತ್ಮ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾನೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 10: ‘ಆತ್ಮಸಾತ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ’ (Assimilation) ಮತ್ತು ‘ಹೊಂದಾಣಿಕೆ’ (Accommodation) ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು ಯಾರ ಸಿದ್ಧಾಂತಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ?
ಉತ್ತರ: ಜೀನ್ ಪಿಯಾಜೆ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಹೊಸ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹಳೆಯ ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಆತ್ಮಸಾತ್, ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 11: ಕೇವಲ ಬಹುಮಾನಗಳು ಮತ್ತು ಅಂಕಗಳಿಕೆಗೋಸ್ಕರ ಕಲಿಯುವುದು ಎಂತಹ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿದೆ?
ಉತ್ತರ: ಬಾಹ್ಯ ಪ್ರೇರಣೆ (Extrinsic Motivation).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಸ್ವಂತ ಆಸಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದೆ, ಹೊರಗಿನ ಪ್ರತಿಫಲಕ್ಕಾಗಿ ಕಲಿಯುವುದನ್ನು ಬಾಹ್ಯ ಪ್ರೇರಣೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 12: ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ‘ಲಿಂಗ ತಾರತಮ್ಯ’ವನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು?
ಉತ್ತರ: ಲಿಂಗ ಸಂವೇದನಾ ಪಠ್ಯಕ್ರಮ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದರಿಂದ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಬಾಲಕ-ಬಾಲಕಿಯರ ನಡುವೆ ಭೇದ ಮಾಡದೆ, ಪಠ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಸಮಾನ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ನೀಡುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 13: ಬ್ಲೂಮ್ ಅವರ ವರ್ಗೀಕರಣದಲ್ಲಿ (Bloom’s Taxonomy) ‘ಜ್ಞಾನಾತ್ಮಕ ವಲಯವು’ ಎಷ್ಟು ಹಂತಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ?
ಉತ್ತರ: 6 ಹಂತಗಳು.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಬೆಂಜಮಿನ್ ಬ್ಲೂಮ್ ಅವರು ಜ್ಞಾನಾತ್ಮಕ ವಲಯವನ್ನು ಜ್ಞಾನ, ಗ್ರಹಿಕೆ, ಅನ್ವಯ ಮುಂತಾದ 6 ಹಂತಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 14: ‘ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ಶಿಕ್ಷಣ’ವು (Progressive Education) ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಯಾವುದಕ್ಕೆ ಒತ್ತು ನೀಡುತ್ತದೆ?
ಉತ್ತರ: ಮಾಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಕಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಅನುಭವದ ಕಲಿಕೆ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಜಾನ್ ಡ್ಯೂಯಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ಶಿಕ್ಷಣವು ಮಕ್ಕಳು ಸ್ವತಃ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಮೂಲಕ ಕಲಿಯುವುದನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 15: ಆರ್.ಟಿ.ಇ ಕಾಯ್ದೆ 2009 ರ ಪ್ರಕಾರ, ಪ್ರಾಥಮಿಕ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ-ಶಿಕ್ಷಕರ ಅನುಪಾತ ಎಷ್ಟಿರಬೇಕು?
ಉತ್ತರ: 30:1.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ 30 ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಒಬ್ಬ ಶಿಕ್ಷಕರಿರಬೇಕು ಎಂದು RTE ಕಾಯ್ದೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 16: ‘ಕಲಿಕಾ ವಿಕಲಾಂಗತೆಗಳು’ (Learning Disabilities) ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಎಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಾಗಿವೆ?
ಉತ್ತರ: ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕೌಶಲ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ನರವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಡಿಸ್ಲೆಕ್ಸಿಯಾ ಮುಂತಾದವು ಮೆದುಳಿನ ನರವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಲಿಕಾ ನ್ಯೂನತೆಗಳಾಗಿವೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 17: ಮಗುವಿನ ಅರಿವಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ (Cognitive development) ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸೂಚಕ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಸಮಸ್ಯೆ ಪರಿಹರಿಸುವ ಮತ್ತು ಆಲೋಚಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಮಗುವು ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಿಗೆ ಹೇಗೆ ತಾರ್ಕಿಕವಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸಿ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದೇ ಜ್ಞಾನ ವಿಕಾಸದ ಲಕ್ಷಣ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 18: ಮಗುವಿನ ‘ಸಾಮಾಜೀಕರಣ’ವು (Socialization) ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಯಾವುದರ ಮೂಲಕ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ?
ಉತ್ತರ: ಕುಟುಂಬ, ಸಮವಯಸ್ಕರು ಮತ್ತು ಸಮಾಜದೊಂದಿಗಿನ ಸಂವಹನದ ಮೂಲಕ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಮಗು ಸಮಾಜದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಇತರರೊಂದಿಗಿನ ಒಡನಾಟದಿಂದ ಕಲಿಯುತ್ತದೆ .
ಪ್ರಶ್ನೆ 19: ‘ರೂಪಣಾತ್ಮಕ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ’ವನ್ನು (Formative Assessment) ಯಾವಾಗ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ?
ಉತ್ತರ: ಕಲಿಕೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಬೋಧನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಮಕ್ಕಳ ಪ್ರಗತಿ ತಿಳಿಯಲು ಮಾಡುವ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಇದಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 20: ಮಗುವಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಪೋಷಕ ಶೈಲಿ (Parenting style) ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಅಧಿಕಾರಯುತ ಪೋಷಣೆ (Authoritative).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಲೇ ಅವರಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮತ್ತು ಶಿಸ್ತು ನೀಡುವ ವಿಧಾನ ಇದಾಗಿದೆ .
ಪ್ರಶ್ನೆ 21: ಎಡಿಎಚ್ಡಿ (ADHD) ಯ ಪ್ರಮುಖ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಯಾವುವು?
ಉತ್ತರ: ಗಮನ ರಹಿತತೆ, ಅತಿ ಚಟುವಟಿಕೆ ಮತ್ತು ಆವೇಗಶೀಲತೆ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಒಂದು ಕಡೆ ಏಕಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಕೂರಲಾಗದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ಚಟುವಟಿಕೆ ಇದರ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿವೆ .
ಪ್ರಶ್ನೆ 22: ‘ಸಮವಯಸ್ಕರ ಗುಂಪಿನ’ (Peer group) ಪ್ರಭಾವವು ಯಾವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಬಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ?
ಉತ್ತರ: ಹದಿಹರೆಯ ಅಥವಾ ತಾರುಣ್ಯಾವಸ್ಥೆ (Adolescence).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ಪೋಷಕರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಮ್ಮ ಗೆಳೆಯರ ಗುಂಪಿನ ಮಾತು ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 23: ಜೀನ್ ಪಿಯಾಜೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಂಶೋಧನೆಗಾಗಿ ಬಳಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ವಿಧಾನ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಕ್ಲಿನಿಕಲ್ ಸಂದರ್ಶನ ವಿಧಾನ (Clinical Interview Method).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಪಿಯಾಜೆ ಮಕ್ಕಳ ಆಲೋಚನಾ ಕ್ರಮವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸುದೀರ್ಘ ಸಂದರ್ಶನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದರು.
ಪ್ರಶ್ನೆ 24: ‘ರಚನಾವಾದಿ ವಿಧಾನ’ವು ಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಏನನ್ನು ನಂಬುತ್ತದೆ?
ಉತ್ತರ: ಜ್ಞಾನವು ಕಲಿಯುವವರಿಂದ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಮಕ್ಕಳು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸುಮ್ಮನೆ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ತಮ್ಮ ಅನುಭವಗಳ ಮೂಲಕ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 25: ‘ಕಲಿಕೆಯ ವರ್ಗಾವಣೆ’ (Transfer of learning) ಎಂದರೆ ಏನು?
ಉತ್ತರ: ಕಲಿತ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಸ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದು.
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಒಂದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಲಿತದ್ದನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಬಿಡಿಸಲು ಬಳಸುವುದು.
ಪ್ರಶ್ನೆ 26: ಓದುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವ ಕಲಿಕಾ ನ್ಯೂನತೆ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಡಿಸ್ಲೆಕ್ಸಿಯಾ (Dyslexia).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಇದು ಪಠನ ದೋಷವಾಗಿದ್ದು, ಮಗುವಿಗೆ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಮತ್ತು ಸರಾಗವಾಗಿ ಓದಲು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 27: ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುವ ಕಲಿಕಾ ನ್ಯೂನತೆ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಡಿಸ್ಗ್ರಾಫಿಯಾ (Dysgraphia).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಇದರಲ್ಲಿ ಮಗುವಿಗೆ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಬರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 28: ಅಂಕಗಣಿತದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ತೊಂದರೆಯಾಗುವ ದೋಷ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಡಿಸ್ಕ್ಯಾಲ್ಕುಲಿಯಾ (Dyscalculia).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಮಗುವಿಗೆ ಗಣಿತದ ಮೂಲಭೂತ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಎದುರಾಗುವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ನ್ಯೂನತೆ ಇದಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 29: ‘ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಉದಾಹರಣೆಗಳಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯಮಗಳ ಕಡೆಗೆ’ ಸಾಗುವ ಬೋಧನಾ ವಿಧಾನ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಅನುಗಮನ ಪದ್ಧತಿ (Inductive Method).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಇದು ಮೂರ್ತದಿಂದ ಅಮೂರ್ತದ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಭಾಷಾ ಬೋಧನಾ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 30: ‘ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಮೊದಲು ಹೇಳಿ, ನಂತರ ಉದಾಹರಣೆ ನೀಡುವ’ ವಿಧಾನ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ನಿಗಮನ ಪದ್ಧತಿ (Deductive Method).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ನಿಯಮದಿಂದ ಉದಾಹರಣೆಯ ಕಡೆಗೆ ಮತ್ತು ಅಮೂರ್ತದಿಂದ ಮೂರ್ತದ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುವ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 31: ಭಾಷಾ ಬೋಧಕರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಅವಶ್ಯಕವಾದ ಪ್ರಮುಖ ಕೌಶಲ್ಯ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಸ್ಪಷ್ಟ ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿಯೇರಿಳಿತ (Clear Pronunciation and Intonation).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಶಿಕ್ಷಕರು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಉಚ್ಚರಿಸದಿದ್ದರೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತಪ್ಪು ಕಲಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 32: ಭಾಷಾ ವಾಚನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರವಣ (ಆಲಿಸುವಿಕೆ) ದೋಷಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಅಂಶ ಯಾವುದು?
ಉತ್ತರ: ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹ ಮನಸ್ಥಿತಿ (Prejudiced mindset).
ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ: ಆಲಿಸುವ ಮೊದಲೇ ಒಂದು ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದರೆ, ಹೇಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಪ್ರಶ್ನೆ 33: ಭಾಷಾ ಕಲಿಕೆಯ 4 ಮೂಲ ಕೌಶಲ್ಯಗಳ ಸರಿಯಾದ ಕ್ರಮ ಯಾವುದು?