इयत्ता 8 वी गणित SA-2 अचूक उत्तर पत्रिका (मार्च 2026) | DSERT-LBA पॅटर्न
नमस्कार शिक्षक मित्रांनो आणि विद्यार्थी मित्रांनो,
नुकतीच मार्च २०२६ मध्ये इयत्ता 8 वी ची संकलित मूल्यमापन-२ (SA-2) परीक्षा राज्यभर सुरळीतपणे पार पडली आहे. या ब्लॉग पोस्टमध्ये आपण DSERT, बंगळूर द्वारे पुरवण्यात आलेल्या इयत्ता ८ वी – गणित (गुण – ५०) या विषयाच्या प्रश्नपत्रिकेची संपूर्ण आणि अचूक ‘उत्तर पत्रिका’ (Answer Key) पाहणार आहोत.
यंदाच्या परीक्षेचे स्वरूप थोडे वेगळे आणि आव्हानात्मक होते. ही प्रश्नपत्रिका LBA (Learning Based Assessment) वर आधारित तयार करण्यात आली होती, ज्यामुळे विद्यार्थ्यांच्या केवळ पाठांतराचा नव्हे, तर त्यांच्या मूलभूत आकलनाचा कस लागला.
या परीक्षेची आणि उत्तर पत्रिकेची प्रमुख वैशिष्ट्ये:
संपूर्ण अभ्यासक्रम: ही ५० गुणांची परीक्षा सत्र १ आणि सत्र २ (Sem 1 & Sem 2) अशा दोन्ही सत्रांच्या एकत्रित अभ्यासक्रमावर आधारित होती.
LBA पॅटर्न: DSERT च्या नवीन मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार, प्रश्नांचे स्वरूप विद्यार्थ्यांच्या बौद्धिक क्षमतेला चालना देणारे होते.
सविस्तर उत्तरे: या पोस्टमध्ये केवळ अंतिम उत्तरे न देता, गणिताच्या पायऱ्यांनुसार (Step-by-step) सविस्तर स्पष्टीकरण देण्यात आले आहे, जेणेकरून पेपर तपासताना शिक्षकांना आणि स्वतःच्या चुका समजून घेताना विद्यार्थ्यांना याचा मोठा फायदा होईल.
ही उत्तर पत्रिका कोणासाठी उपयुक्त आहे?
शिक्षकांसाठी: विद्यार्थ्यांचे पेपर अचूक आणि जलद गतीने तपासण्यासाठी.
विद्यार्थ्यांसाठी: आपण सोडवलेल्या उत्तरांची खात्री करण्यासाठी आणि DSERT चा प्रश्न विचारण्याचा दृष्टिकोन समजून घेण्यासाठी.
8th Maths Answer Key 2026
द्वितीय संकलनात्मक मूल्यमापन (SA-2) – मार्च 2026
विषय: गणित | इयत्ता: 8 वी
वेळ: 2 तास | एकूण गुण: 50
I. बहुपर्यायी प्रश्न (5 x 1 = 5)
1. परिमेय संख्यांसाठी बेरजेचा अविकारक घटक कोणता?
(A) 1
(B) 0
(C) -1
(D) 1/2
उत्तर: (B) 0
2. पहिल्या ‘n’ विषम संख्यांची बेरीज किती असते?
(A) n
(B) n + 1
(C) n2
(D) 2n
उत्तर: (C) n2
3. नफा (P), खरेदी किंमत (C) आणि विक्री किंमत (S) यांच्यामधील संबंध कोणता?
(A) P = S + C
(B) S = P + C
(C) C = P – S
(D) S = P – C
उत्तर: (B) S = P + C
4. 2x + 3y – 1 + 4xy ही बैजिक राशी याचे उदाहरण आहे:
(A) एकपदी
(B) द्विपदी
(C) त्रिपदी
(D) बहुपदी
उत्तर: (D) बहुपदी
5. खालीलपैकी कोणती संख्या पूर्ण घन संख्या नाही?
(A) 216
(B) 1000
(C) 100
(D) 343
उत्तर: (C) 100
II. एका वाक्यात उत्तरे लिहा (5 x 1 = 5)
6. नियमित बहुभुजाकृतीची व्याख्या लिहा.
उत्तर: ज्या बहुभुजाकृतीचे सर्व कोन आणि सर्व बाजू समान असतात, तिला नियमित बहुभुजाकृती म्हणतात.
उदाहरणार्थ: चौरस किंवा समभुज त्रिकोण.
7. एक नाणे निःपक्षपातपणे उडविले असता मिळणाऱ्या एकूण निष्पती लिहा.
उत्तर: एकूण निष्पती = 2 {छापा (H), काटा (T)}.
नाणे उडवल्यावर दोनच शक्यता असतात.
8. वॅट (VAT) म्हणजे काय?
उत्तर: VAT म्हणजे ‘मूल्यवर्धित कर’ (Value Added Tax).
हा वस्तूच्या विक्रीवर लावला जाणारा एक प्रकारचा कर आहे.
9. दोन राशींचा गुणाकार स्थिरांक असणारे गुणोत्तर कोणते?
उत्तर: व्यस्त प्रमाण.
व्यस्त प्रमाणात xy = k (स्थिरांक) असते.
10. एका 5m कापडाची किंमत ₹210 असेल तर 2m कापडाची किंमत किती?
उत्तर: ₹84.
रीत: 5 मीटर = 210, तर 1 मीटर = 210/5 = 42. म्हणून 2 मीटर = 42 x 2 = ₹84.
III. थोडक्यात उत्तरे लिहा (6 x 2 = 12)
11. 1/3 आणि 3/5 या परिमेय संख्यांसाठी गुणाकाराचा क्रमनिरपेक्ष गुणधर्म तपासा.
उत्तर: (1/3) x (3/5) = (3/5) x (1/3) = 1/5.
दोन्ही बाजूंचा गुणाकार समान येतो, म्हणून क्रमनिरपेक्ष गुणधर्म सत्य आहे.
12. एक फासा निःपक्षपणे एकदा फेकला असता वरील पृष्टावर पूर्ण वर्ग संख्या मिळण्याची संभाव्यता काढा.
उत्तर: संभाव्यता = 2/6 = 1/3.
रीत: फासावर {1, 2, 3, 4, 5, 6} अंक असतात. पूर्ण वर्ग संख्या 1 आणि 4 आहेत (एकूण 2).म्हणून 2/6 = 1/3.
14. एका संख्येचे मूळ अवयव 22 x 33 x 51 आहेत, तर ही संख्या पूर्ण घन होण्यासाठी तिला कोणत्या लहानात लहान संख्येने गुणावे लागेल?
उत्तर: 2 x 52 = 50.
रीत: पूर्ण घन होण्यासाठी प्रत्येक अवयवाचा घातांक 3 च्या पटीत हवा. 22 ला 21 ने आणि 51 ला 52 ने गुणावे लागेल. [span_32][span_33][span_34]2 x 25 = 50.
15. टी. व्ही. ₹40,000 ला खरेदी केला. GST दर 28% असेल तर GST ची किंमत किती?
18. आयताकार शेताची परिमिती 154m आहे. लांबी रुंदीपेक्षा 2m ने जास्त असल्यास लांबी व रुंदी काढा.
उत्तर: रुंदी = 37.5m, लांबी = 39.5m.
रीत: 2(L + B) = 154. L = B + 2. सोडवल्यास B = 37.5 आणि L = 39.5 मिळते.
तुमच्या वर्गातील विद्यार्थ्यांसोबत आणि इतर शिक्षक बांधवांच्या व्हॉट्सॲप ग्रुपवर ही माहिती नक्की शेअर करा. अशाच दर्जेदार शैक्षणिक साहित्यासाठी SmartGuruji सोबत नेहमी जोडलेले राहा!
