प्रश्न 1. योग्य पर्याय निवडून उत्तरे लिहा. (4 x 1 = 4 गुण)

• 1. सोडियम क्लोराईडचे रासायनिक सूत्र काय आहे?
  A) NaOH B) NaCl C) KCl D) HCl
• 2. अणूच्या रचनेचे मॉडेल मांडणारी पहिली व्यक्ती कोण होती?
  A) डाल्टन B) नील बोहर C) जे.जे. थॉमसन D) रुदरफोर्ड
• 3. खालीलपैकी कोणता दोन संयुजा असलेला धातू आहे?
  A) ऑक्सिजन B) हायड्रोजन C) क्लोरीन D) सल्फर
• 4. प्रोटॉनचा शोध कोणी लावला?
  A) गोल्डस्टेन B) जे.जे. थॉमसन C) चॅडविक D) डाल्टन

प्रश्न 2. खालील प्रश्नांची एका वाक्यात उत्तरे लिहा. (5 x 1 = 5 गुण)

• 5. अणू म्हणजे काय?
• 6. संयुजा (Valency) म्हणजे काय?
• 7. अणूच्या तीन मूलभूत कणांची नावे लिहा.
• 8. अणूच्या K आणि L कक्षा जर इलेक्ट्रॉनने भरलेल्या असतील, तर त्या अणूमध्ये इलेक्ट्रॉनची संख्या किती?
• 9. ऑक्सिजनची संयुजा किती आहे?

प्रश्न 3. खालील प्रश्नांची थोडक्यात उत्तरे लिहा. (4 x 2 = 8 गुण)

• 10. वस्तुमान संरक्षणाचा नियम लिहा.
• 11. स्थिर प्रमाणाच्या नियमाची व्याख्या लिहा.
• 12. समस्थानिके (Isotopes) म्हणजे काय? हायड्रोजनच्या समस्थानिकांची नावे लिहा.
• 13. निष्क्रिय वायू म्हणजे काय? एक उदाहरण द्या.

प्रश्न 4. खालील रेणूंचे रेणू वस्तुमान (Molecular Mass) काढा. (3 गुण)

• 14. (i) $H_2O$ (पाणी)      (ii) $HNO_3$ (नायट्रिक ॲसिड).
  (दिलेले अणुवस्तुमान: H = 1, N = 14, O = 16)

प्रश्न 5. सविस्तर उत्तर लिहा. (5 गुण)

• 15. रुदरफोर्डचा सोन्याच्या पत्र्याचा प्रयोग आकृतीसह स्पष्ट करा आणि त्यांचे निष्कर्ष लिहा.

प्रश्न 6. योग्य पर्याय निवडून उत्तरे लिहा. (3 x 1 = 3 गुण)

• 16. दाबाचे (Pressure) SI एकक कोणते आहे?
  A) न्यूटन B) जूल C) वॅट D) पास्कल
• 17. कार्य किंवा ऊर्जा याचे SI एकक कोणते आहे?
  A) वॅट B) न्यूटन C) ओहम D) जूल
• 18. ध्वनी खालीलपैकी कशामधून प्रवास करू शकत नाही?
  A) घन B) द्रव C) वायू D) निर्वात (Vacuum)

प्रश्न 7. खालील प्रश्नांची एका वाक्यात उत्तरे लिहा. (6 x 1 = 6 गुण)

• 19. गुरुत्वाकर्षणाची व्याख्या लिहा.
• 20. दाब (Pressure) म्हणजे काय?
• 21. शक्ती (Power) म्हणजे काय?
• 22. 1 वॅट शक्तीची व्याख्या द्या.
• 23. ध्वनी तरंगाची वारंवारता (Frequency) म्हणजे काय?
• 24. प्रतिध्वनी (Echo) म्हणजे काय?

प्रश्न 8. थोडक्यात उत्तरे लिहा. (3 x 2 = 6 गुण)

• 25. वस्तुमान आणि वजन यातील फरक लिहा.
• 26. गतीज ऊर्जा (Kinetic Energy) म्हणजे काय? तिचे सूत्र लिहा.
• 27. संगीत आणि गोंगाट (Noise) यातील फरक लिहा.

प्रश्न 9. खालील प्रश्नांची उत्तरे लिहा / उदाहरणे सोडवा. (4 x 3 = 12 गुण)

• 28. गुरुत्वाकर्षणाच्या वैश्विक नियमाचे (Universal Law of Gravitation) महत्त्व लिहा.
• 29. 15 kg वजनाची एक वस्तू 4 m/s या स्थिर वेगाने हालचाल करत आहे. तर त्या वस्तूची गतीज ऊर्जा किती असेल?
• 30. 50 kg वजनाचा मुलगा 45 पायऱ्या 9 सेकंदात चढतो. जर प्रत्येक पायरीची उंची 15 cm असेल, तर त्याची शक्ती (Power) शोधा. ($g = 10 ms^{-2}$)
• 31. मानवी कानाची सुबक आकृती काढून ‘कर्णपटल’ (Eardrum) व ‘आंतरकर्ण’ (Inner ear) या भागांना नावे द्या.

प्रश्न 10. योग्य पर्याय निवडून उत्तरे लिहा. (4 x 1 = 4 गुण)

• 32. जून ते सप्टेंबर दरम्यान घेतली जाणारी पिके कोणती?
  A) खरीप पिके B) रब्बी पिके C) हंगामी पिके D) पावसाळी पिके
• 33. वनस्पतींना हवेतून मिळणारे पोषक घटक कोणते?
  A) कार्बन B) हायड्रोजन C) नायट्रोजन D) फॉस्फरस
• 34. केवळ मांसासाठी विकसित केलेली कोंबडीची जात कोणती?
  A) लेयर्स B) ब्रॉयलर्स C) एसील D) लेगहॉर्न
• 35. मधाचे उत्पादन वाढविण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या इटालियन मधमाशीचे नाव काय?
  A) एपिस सेरेना इंडिका B) एपिस डोर्साटा C) एपिस फ्लोरी D) एपिस मेलीफेरा

प्रश्न 11. खालील प्रश्नांची एका वाक्यात उत्तरे लिहा. (6 x 1 = 6 गुण)

• 36. आहार म्हणजे काय?
• 37. संकर (Hybridization) म्हणजे काय?
• 38. तण (Weed) म्हणजे काय?
• 39. सेंद्रिय खत म्हणजे काय?
• 40. पशु संगोपन म्हणजे काय?
• 41. मत्स्यपालनाचे दोन प्रकार सांगा.

प्रश्न 12. थोडक्यात उत्तरे लिहा. (5 x 2 = 10 गुण)

• 42. रब्बी हंगाम म्हणजे काय? या काळात घेतल्या जाणाऱ्या दोन पिकांची नावे सांगा.
• 43. सेंद्रिय खत आणि रासायनिक खत यातील दोन फरक लिहा.
• 44. मिश्र खत (Compost) कसे तयार केले जाते?
• 45. आंतरपिके (Inter-cropping) पद्धतीचे फायदे काय आहेत?
• 46. कुक्कुटपालनाचे व्यवस्थापन कसे केले जाते? (कोणत्याही दोन बाबी लिहा).

प्रश्न 13. सविस्तर उत्तरे लिहा. (2 x 4 = 8 गुण)

• 47. पिकांच्या जातीमध्ये सुधारणा करण्यासाठी पिकांचे कोणकोणते गुणधर्म (वैशिष्ट्ये) विचारात घेतले जातात? (कोणतेही चार मुद्दे स्पष्ट करा).
• 48. धान्य साठवणूक करताना होणारे नुकसान टाळण्यासाठी कोणत्या प्रतिबंधात्मक उपाययोजना केल्या जातात?

• 1. पाण्याचा रेणू सूत्र काय आहे? → $H_2O$
• 2. NaCl म्हणजे काय? → सोडियम क्लोराईड (मीठ)
• 3. इलेक्ट्रॉनवर कोणता प्रभार असतो? → ऋण प्रभार (-)
• 4. प्रोटॉनचा शोध कोणी लावला? → गोल्डस्टेन
• 5. कार्बनचा अणुक्रमांक किती आहे? → 6
• 6. न्यूट्रॉनवर कोणता प्रभार असतो? → कोणताही नाही (उदासीन)
• 7. गुरुत्वाकर्षण स्थिरांक ‘G’ चे मूल्य कोणी शोधले? → हेन्री कॅव्हेंडिश
• 8. पृथ्वीवरील ‘g’ चे सरासरी मूल्य काय आहे? → 9.8 $ms^{-2}$
• 9. मुक्त पतन (Free fall) म्हणजे काय? → केवळ गुरुत्वाकर्षणामुळे वस्तू खाली पडणे
• 10. दाबाचे सूत्र काय आहे? → दाब = बल / क्षेत्रफळ
• 11. ऊर्जेचे व्यापारी एकक कोणते? → किलोवॅट-तास (kWh)
• 12. कार्य (Work) होण्यासाठी बलाच्या दिशेने काय होणे आवश्यक आहे? → विस्थापन
• 13. गतिज ऊर्जेचे सूत्र सांगा. → $\frac{1}{2} mv^2$
• 14. 1 किलोवॅट म्हणजे किती वॅट? → 1000 वॅट
• 15. ध्वनी कशातून प्रवास करू शकत नाही? → निर्वात पोकळीतून (Vacuum)
• 16. मानवी कानासाठी ऐकण्याची मर्यादा काय आहे? → 20 Hz ते 20,000 Hz
• 17. वारंवारतेचे (Frequency) एकक काय आहे? → हर्ट्झ (Hz)
• 18. आवाजाची पातळी (Loudness) कोणत्या एककात मोजतात? → डेसिबल (dB)
• 19. खरीप हंगाम कोणत्या महिन्यात येतो? → जून ते ऑक्टोबर
• 20. वनस्पतींना मातीतून किती पोषक घटक मिळतात? → 13
• 21. भारतीय मधमाशीचे वैज्ञानिक नाव काय? → एपिस सेरेना इंडिका
• 22. ‘बॉस बुबालीस’ कशाचे नाव आहे? → म्हैस
• 23. व्हर्मीकंपोस्ट कशाच्या मदतीने तयार करतात? → गांडूळ
• 24. कोंबडीच्या ‘लेयर्स’ जाती कशासाठी पाळतात? → अंड्यांसाठी
• 25. निळी क्रांती (Blue Revolution) कशाशी संबंधित आहे? → मत्स्य उत्पादन
• 26. सोयाबीन हे कोणत्या हंगामातील पीक आहे? → खरीप
• 27. तणनाशके कशासाठी वापरतात? → तण (Weeds) नष्ट करण्यासाठी
• 28. हायड्रोजनचे एक समस्थानिक सांगा. → प्रोटियम
• 29. सोनार (SONAR) तंत्रज्ञान कशासाठी वापरतात? → समुद्राची खोली मोजण्यासाठी
• 30. पेशीच्या केंद्रात कोणते दोन कण असतात? → प्रोटॉन आणि न्यूट्रॉन