सूत्रसंचालक:
“राष्ट्रे स्वतःहून घडतात. आपण काही गोष्टींमध्ये मार्गदर्शन, सहकार्य आणि सल्ला घेऊ शकतो, पण आश्रय आणि हुकूमशाही नाही… आपण लहान मुले नाही आहोत, तर 6000 वर्षांचा शहाणपणा आणि वारसा लाभलेले एक प्रगल्भ राष्ट्र आहोत,” असे महान लाला लजपत राय यांनी एकदा म्हटले होते.

आमचे दूरदर्शी मुख्याध्यापक, सन्माननीय प्रमुख पाहुणे, आदरणीय शिक्षकवृंद, माझ्या सहकारी मित्रांनो आणि पालकांनो, तुम्हा सर्वांना शुभ सकाळ!

आजच्या या सोहळ्याचा सूत्रसंचालक म्हणून मी, [तुमचे नाव], तुमचे सहर्ष स्वागत करतो. आज 26 जानेवारी 2026 रोजी भारताचा ……. वा प्रजासत्ताक दिन साजरा करण्यासाठी आपण येथे जमलो आहोत, हा आपल्या सर्वांसाठी अत्यंत आनंदाचा क्षण आहे. न्याय, समता आणि बंधुता या मूल्यांवर आधारित, आपल्या देशाचे एका ‘सार्वभौम प्रजासत्ताक’ राष्ट्रात रूपांतर झाले, त्या ऐतिहासिक दिवसाचा सन्मान करण्यासाठी आपण आज एकत्र उभे आहोत.

सूत्रसंचालक:
तिरंगा हे आपल्या राष्ट्रीय भावनेचे स्वरूप आणि आपल्या राष्ट्राचा आत्मा आहे. मी संपूर्ण सभेला विनंती करतो की, त्यांनी मानवंदनेसाठी तयार राहावे.

(आदेश/Commands):

“स्कूल… सावधान!” (School… Attention!) “विश्राम!” (Stand at ease!) “स्कूल… सावधान!” (School… Attention!)

सूत्रसंचालक:
मी आता अत्यंत आदराने आपल्या सन्माननीय प्रमुख पाहुण्यांना आणि मुख्याध्यापकांना ध्वजारोहणासाठी मंचावर आमंत्रित करतो.

(प्रमुख पाहुणे ध्वज फडकवतात)

सूत्रसंचालक:
मी सर्वांना विनंती करतो की, त्यांनी सावधान स्थितीत उभे राहावे आणि आपल्या लाडक्या तिरंग्याला सलामी द्यावी. आता आपला शालेय संगीत चमू ‘राष्ट्रगीत’ सादर करेल.

(राष्ट्रगीत सुरू होते – जन गण मन…)

सूत्रसंचालक:
आपल्या भारतीय संस्कृतीत आपण “अतिथी देवो भव” (पाहुणे हे देवासारखे असतात) या तत्त्वाचे पालन करतो. सन्माननीय प्रमुख पाहुणे, आजच्या या महत्त्वाच्या प्रसंगी आपली उपस्थिती लाभली, हे आमचे भाग्य आहे.

या पवित्र दिवसाची सुरुवात करण्यासाठी, मी मान्यवरांना पारंपरिक ‘दीप प्रज्वलनासाठी’ आमंत्रित करतो.

भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर म्हणायचे, “ज्ञान हे अज्ञानाचा अंधकार दूर करणारे एकमेव शस्त्र आहे.” हा प्रकाश आपल्या शहाणपणाच्या आणि समृद्धीच्या दिशेने वाटचाल करणाऱ्या राष्ट्राला देवाचे आशीर्वाद मिळवून देईल, अशी आपण प्रार्थना करूया.

सूत्रसंचालक:
आपण हा दिवस का साजरा करतो, हे समजून घेणे खूप महत्त्वाचे आहे. 15 ऑगस्ट 1947 रोजी आपल्याला 200 वर्षांच्या ब्रिटिश गुलामगिरीतून स्वातंत्र्य मिळाले खरे, पण सुरुवातीला भारत किंग जॉर्ज (सहावे) यांच्या अंतर्गत एक घटनात्मक राजेशाही (Dominion) होता.

26 जानेवारी 1950 रोजी जेव्हा भारतीय संविधान लागू झाले, तेव्हा आपण पूर्णपणे ‘स्वयंशासित राष्ट्र’ झालो. 1930 मध्ये काँग्रेसने याच दिवशी ‘पूर्ण स्वराज्याची’ घोषणा केली होती, त्या दिवसाच्या स्मरणार्थ ही तारीख निवडली गेली.

हे महान संविधान तयार करण्याचे श्रेय डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नेतृत्वाखालील मसुदा समितीला जाते. जगातील सर्वात मोठे लिखित संविधान तयार करण्यासाठी त्यांना 2 वर्षे, 11 महिने आणि 18 दिवस लागले. याच दिवशी भारत ‘सार्वभौम, समाजवादी, धर्मनिरपेक्ष, लोकशाही प्रजासत्ताक’ बनले आणि आपल्याला “लोकांचे, लोकांनी आणि लोकांसाठी” चालवलेले सरकार मिळाले.

सूत्रसंचालक:
डॉ. आंबेडकरांनी आपल्याला आठवण करून दिली होती, “जोपर्यंत तुम्हाला सामाजिक स्वातंत्र्य मिळत नाही, तोपर्यंत कायद्याने दिलेले स्वातंत्र्य तुमच्यासाठी व्यर्थ आहे.”

संविधानातील या विचारांवर प्रकाश टाकण्यासाठी, मी आपल्या शाळेतील विद्यार्थी प्रतिनिधी, [विद्यार्थ्याचे नाव], याला मंचावर आमंत्रित करतो. तो/ती आपल्याला घटनात्मक हक्क आणि कर्तव्यांबद्दल माहिती देईल.

(विद्यार्थ्याचे भाषण होते)

सूत्रसंचालक:
खूप छान विचार मांडलेस! आता आपण शब्दांकडून सुरांकडे वळूया. असे म्हणतात की, “जिथे शब्द अपुरे पडतात, तिथे संगीत बोलते.” भारत हा विविधतेने नटलेला देश आहे आणि आज आमच्या विद्यार्थ्यांनी हीच विविधता एकाच तालात गुंफली आहे.

चला तर मग, स्वागत करूया आपल्या कल्पक कलाकारांचे, जे सादर करत आहेत एक धमाकेदार ‘देशभक्तीपर डान्स’!

(नृत्य सादर होते)

सूत्रसंचालक:
या भव्य सोहळ्याच्या शेवटी, आभार प्रदर्शन करणे हे माझे कर्तव्य आहे. आपल्या व्यस्त वेळापत्रकातून वेळ काढून आम्हाला प्रेरणा देण्यासाठी उपस्थित राहिलेल्या सन्माननीय प्रमुख पाहुण्यांचे आम्ही मनापासून आभारी आहोत. तसेच, हे आयोजन यशस्वी करण्यासाठी मेहनत घेणारे आमचे मुख्याध्यापक, शिक्षकवृंद आणि विद्यार्थी मित्रांचे विशेष आभार.

चला, देशभक्तीची ही ज्योत आपल्या मनात कायम तेवत ठेवूया आणि संविधानाने दिलेल्या न्याय आणि समतेच्या तत्त्वांचे पालन करण्याची शपथ घेऊया.