LBA Update Date – 14.08.2025
- पाठ-आधारित मूल्यमापनासाठी इयत्ता 1 ते 5 वीसाठी 15 गुण आणि इयत्ता 6 ते 10 वीसाठी 20 गुण विचारात घ्यावे.
- भाषा विषयामध्ये प्रत्येक पाठ-आधारित मूल्यमापनासाठी एक धडा आणि एक कविता विचारात घ्यावी.
- इयत्ता 6 ते 10 वीच्या समाज विज्ञान विषयामध्ये प्रत्येक 3 पाठांनंतर एक धडा-आधारित मूल्यमापन करावे.
- इयत्ता 1 ते 5 वीच्या धडा-आधारित मूल्यमापनासाठी 10 गुणांची लेखी आणि 05 गुणांची तोंडी परीक्षा घ्यावी. एकूण 15 गुणांसाठी वस्तुनिष्ठ प्रश्न आणि वर्णनात्मक प्रश्न समाविष्ट असलेली प्रश्नपत्रिका तयार करून पाठ-आधारित मूल्यमापन (Unit Test) करावे आणि SATS सॉफ्टवेअरमध्ये त्याची नोंद करावी.
- इयत्ता 6 आणि 7 वीच्या पाठ-आधारित मूल्यमापनासाठी 20 गुणांसाठी LBA प्रश्न बँकेतील वस्तुनिष्ठ आणि वर्णनात्मक प्रश्न असलेली प्रश्नपत्रिका तयार करून लेखी पाठ-आधारित मूल्यमापन (Unit Test) करावे आणि SATS सॉफ्टवेअरमध्ये त्याची नोंद करावी.
- इयत्ता 8 ते 10 वीच्या पाठ-आधारित मूल्यमापनासाठी 20 गुणांसाठी LBA प्रश्न बँकेतील बहुपर्यायी आणि वर्णनात्मक प्रश्न असलेली प्रश्नपत्रिका तयार करून लेखी पाठ-आधारित मूल्यमापन (Unit Test) करावे आणि SATS सॉफ्टवेअरमध्ये त्याची नोंद करावी.
- ‘मुरुसिंचन’ कार्यक्रम राबवणाऱ्या जिल्ह्यांनी इयत्ता 6 ते 10 वीसाठी हिंदी भाषा वगळता 15 गुणांसाठी LBA प्रश्न बँकेतील आणि 05 गुणांसाठी ‘मुरुसिंचन’ कार्यक्रमातील प्रश्नांचा विचार करून एकूण 20 गुणांसाठी लेखी पाठ-आधारित मूल्यमापन (Unit Test) करावे आणि SATS सॉफ्टवेअरमध्ये त्याची नोंद करावी.
- पाठ-आधारित मूल्यमापन प्रश्न बँकेचा वापर शिकण्याच्या आणि मूल्यमापनाच्या प्रक्रियांमध्ये सतत करून विद्यार्थ्यांनी उत्तम शैक्षणिक प्रगती साधावी यासाठी कार्यवाही करावी.
पाठ आधारित मूल्यमापन नमुना प्रश्नपत्रिका
इयत्ता – 8वी
विषय – विज्ञान
गुण – 20
प्रकरण 2- सूक्ष्मजीव मित्र-शत्रू
पाठ आधारित मूल्यमापन नमूना प्रश्नपत्रिका
इयत्ता -8वी विषय – विज्ञान गुण -20 प्रकरण 2- सूक्ष्मजीव मित्र-शत्रू
प्रश्नपत्रिकेचे स्वरूप (Question Paper Blueprint)
- वस्तुनिष्ठ प्रश्न (MCQ): 4 प्रश्न x 1 गुण = 4 गुण
- एका वाक्यात उत्तरे लिहा: 6 प्रश्न x 1 गुण = 6 गुण
- लघुत्तरी प्रश्न (Short Answer): 2 प्रश्न x 2 गुण = 4 गुण
- लघुत्तरी प्रश्न (Short Answer): 2 प्रश्न x 3 गुण = 6 गुण
- एकूण गुण: 20
I. खालील अपूर्ण विधाने/प्रश्नांसाठी योग्य पर्याय निवडा आणि उत्तरे लिहा. (4 Marks)
1. यीस्टचा उपयोग याच्या निर्मितीमध्ये होतो
2. मलेरियाच्या परजीवीचा वाहक आहे
3. ब्रेड आणि इडलीच्या पिठाचे किण्वन यामुळे होते
4. साखरेचे अल्कोहोलमध्ये रूपांतर होण्याची प्रक्रिया आहे
II. खालील प्रश्नांची एका वाक्यात उत्तरे लिहा. (6 Marks)
- सूक्ष्मजीव म्हणजे काय?
- सूक्ष्मजीव कुठे राहतात?
- कोणते जिवाणू दुधाचे दह्यात रूपांतर करतात?
- देवी (chicken pox) रोगाविरुद्ध लस कोणी शोधली?
- नायट्रोजन स्थिरीकरण करणाऱ्या सजीवांची नावे सांगा?
- पाश्चरायझेशनची व्याख्या करा.
III. खालील प्रश्नांची उत्तरे द्या. (4 Marks)
- प्रतिजैविके (antibiotics) म्हणजे काय? प्रतिजैविकांचे जनक म्हणून कोणाला ओळखले जाते? (2 Marks)
- लस आपल्याला रोगांपासून कसे संरक्षण देते? लसीकरणाचे जनक म्हणून कोणाला ओळखले जाते? (2 Marks)
IV. खालील प्रश्नांची उत्तरे द्या. (6 Marks)
- संसर्गजन्य रोग म्हणजे काय? मानवामध्ये दूषित पाणी आणि हवेद्वारे पसरणाऱ्या अशा कोणत्याही दोन रोगांची नावे सांगा. (3 Marks)
- खोकताना आणि शिंकताना आपण आपले नाक आणि तोंड का झाकावे? (3 Marks)
इयत्ता आठवी सर्व विषयांची प्रश्नोत्तरे – येथे पहा




