इ. 2री मराठी LBA 4.ससलू वाट चुकला

CLASS – 2

MEDIUM – MARATHI 

SUBJECT – MAAY MARATHI

SYLLABUS – KARNATAKA STATE 

QUESTION BANK OF  LESSON BASED ASSESSMENT

फक्त सरावासाठी 

पाठ आधारित मूल्यमापन प्रश्नावली 

इयत्ता 2री – मराठी आकलन चाचणी – ससलू वाट चुकला

पाठ आधारित प्रश्नपेढी (सरावासाठी) Class -2

पाठ – ४ ससलू वाट चुकला


पाठ: ससलू वाट चुकला

एक ससा होता. तो सुंदर होता. त्याचे नाव होते ससलू, ससलू फार खोडकर होता. गोडगोड बोलायचा. टुणूक टुणूक उड्या मारायचा. तो आईचा फार लाडका होता. आई त्याल दररोज सांगायची, “ससलू तू अजून लहान आहेस. घराजवळच खेळ. दूर जाऊ नकोस. रानातील हिंस्त्र प्राणी लहान प्राण्यांना खाऊन टाकतात.”

एकदा ससलू खेळता खेळता घरापासून दूर गेला. लुसलुशीत गवत खाता खाता दूर भटकला व वाट चुकला. घराची वाट शोधू लागला. आईची आठवण येऊन रडायला लागला. त्याला पलीकडे एक गाय दिसली. गाईजवळ येऊन ससलू म्हणाला, गाईबाई, मी वाट चुकलोय. मला घरी पोहचवाल काय? गाय म्हणाली, मी रहाते पलीकडच्या घरात. दुरवर कधी गेलेच नाही. मला माहीत नाही तुझे घर.

आता ससलुचे रडणे वाढले. गाईला दया आली. रडू नको बाळ ! भल्या मोठ्या वडाच्या झाडावर माकडांचा कळप राहतो. माकडे फार दूरवर हिंडतात. ती सांगतील तुझ्या घराची वाट.

ससलू वडाच्या झाडाकडे गेला. तेथे जाऊन ओक्साबोक्शी रडू लागला. त्याचे रडणे ऐकून माकडदादा खाली उतरले. ससलुने सर्व हकिकत त्याला सांगितली. माकडाचे पिल्लू अबलू ससलू जवळ आले व म्हणाले, भिऊ नकोस ससलू. माझे बाबा तुला तुझ्या घरी पोहचवतील. ससलुला फार आनंद झाला. माकडाने त्याला नाव, गाव, पत्ता विचारला. आईने त्याला सर्व शिकविले होते. ससलुने सांगितले. “माझे नाव ससलू, बबलू ससोबाचा मी मुलगा. ताडोबाच्या जंगलात ससेवाडीत आम्ही राहतो.” माकड ससेवाडीच्या दिशेने वाट काढत पुढे चालले. ससलू माकडाच्या पाठीमागून सावकाश गेला.

सर्व लहान मोठे ससे जमा झाले. ससलूची आई फार रडत होती. ससलुला माकडदादाच्या पाठीमागे बघून तिला फार आनंद झाला. आईला बघताच ससलु आईच्या कुशीत शिरला. ससलुच्या आई-बाबांनी माकडदादाचे आभार मानले व म्हणाले, आम्ही तुमचे उपकार कधीही विसरणार नाही. ससलुच्या आईने माकडदादाला घरातील कोबी, गाजर, पालकाची पाने, आणून दिली. आणि केंव्हातरी ससेवाडीला येत जा म्हणाली.

ससलू थकला होता. “माकडदादा उद्या मी तुमच्या अबलुबरोबर खेळायला येऊ?” ससलुने विचारले. “ये बाळ. पण, रस्ता चुकू नकोस.” हे ऐकून सर्वजण हसू लागले. माकडदादा सर्वांचा निरोप घेऊन आपल्या घरी परतले.

नवीन शब्दांचे अर्थ (Glossary):

  • हिंस्त्र – क्रूर (भयंकर)
  • लुसलुशीत – मऊ
  • थकला – दमला
  • ओक्साबोक्शी – जोरजोरात (रडणे)
  • उपकार – दुसऱ्याला केलेली मदत

I. बहुपर्यायी प्रश्न (MCQs)

योग्य पर्याय निवडा.

1. सशाचे नाव काय होते?

  • a) बंडू
  • b) चंपू
  • c) ससलू
  • d) पप्पू
सोपे गुण: 1

2. ससलू कसा होता?

  • a) शांत
  • b) खोडकर
  • c) आळशी
  • d) लबाड
सोपे गुण: 1

3. ससलूच्या आईने त्याला काय सांगितले होते?

  • a) दूर खेळायला जा
  • b) अभ्यास कर
  • c) घराजवळच खेळ
  • d) लवकर झोप
सोपे गुण: 1

4. ससलू वाट का चुकला?

  • a) अभ्यास करत होता
  • b) लुसलुशीत गवत खात होता
  • c) झोपला होता
  • d) मित्रांशी बोलत होता
सोपे गुण: 1

5. ससलूला वाट चुकल्यावर कोणाची आठवण आली?

  • a) मित्रांची
  • b) वडिलांची
  • c) आईची
  • d) शिक्षकांची
सोपे गुण: 1

6. ससलूला सर्वात आधी कोण दिसले?

  • a) माकड
  • b) गाय
  • c) कुत्रा
  • d) मांजर
सोपे गुण: 1

7. माकडांचा कळप कोठे राहत होता?

  • a) नदीच्या काठी
  • b) वडाच्या झाडावर
  • c) डोंगरावर
  • d) घरात
सोपे गुण: 1

8. माकडाच्या पिल्लूचे नाव काय होते?

  • a) बंडू
  • b) अबलू
  • c) चिंटू
  • d) गंपू
सोपे गुण: 1

9. ससलू कोणाचा मुलगा होता?

  • a) माकडदादाचा
  • b) गायीचा
  • c) बबलू ससोबाचा
  • d) आपल्या आईचा
मध्यम गुण: 1

10. ससेवाडी कोणत्या जंगलात होती?

  • a) गिर जंगल
  • b) ताडोबाचे जंगल
  • c) सुंदरबन
  • d) कान्हा जंगल
मध्यम गुण: 1

11. ससलूच्या आईने माकडदादाला काय खायला दिले?

  • a) आंबे
  • b) केळी
  • c) कोबी, गाजर, पालकाची पाने
  • d) पेरू
सोपे गुण: 1

12. “ओक्साबोक्शी” या शब्दाचा अर्थ काय?

  • a) हळू आवाजात
  • b) हसत हसत
  • c) जोरजोरात (रडणे)
  • d) शांतपणे
मध्यम गुण: 1

13. हिंस्त्र प्राणी लहान प्राण्यांना काय करतात?

  • a) मदत करतात
  • b) खाऊन टाकतात
  • c) खेळतात
  • d) सांभाळतात
सोपे गुण: 1

14. ससलू आणि अबलू यांचा संबंध काय होणार आहे?

  • a) शत्रू
  • b) शिक्षक-विद्यार्थी
  • c) मित्र
  • d) भाऊ
मध्यम गुण: 1

II. रिकाम्या जागा भरा (Fill in the Blanks)

रिकाम्या जागी योग्य शब्द लिहा.

15. ससलू फार _________ होता.

सोपे गुण: 1

16. तो आईचा फार _________ होता.

सोपे गुण: 1

17. लुसलुशीत गवत खाता खाता दूर _________ व वाट चुकला.

मध्यम गुण: 1

18. त्याला पलीकडे एक _________ दिसली.

सोपे गुण: 1

19. भल्या मोठ्या वडाच्या झाडावर _________ कळप राहतो.

सोपे गुण: 1

20. माकडाचे पिल्लू _________ ससलू जवळ आले.

सोपे गुण: 1

21. ससलू माकडाच्या पाठीमागून _________ गेला.

मध्यम गुण: 1

22. ससलूची आई फार _________ होती.

सोपे गुण: 1

23. आम्ही तुमचे _________ कधीही विसरणार नाही.

मध्यम गुण: 1

24. माकडदादा सर्वांचा _________ घेऊन आपल्या घरी परतले.

मध्यम गुण: 1

III. जोड्या जुळवा (Match the Following)

‘अ’ गटातील शब्दांची ‘ब’ गटातील योग्य अर्थाशी/जोडीशी जुळवा.

अ गटब गट
25. हिंस्त्रa) दमला
26. लुसलुशीतb) जोरजोरात
27. थकलाc) मऊ
28. ओक्साबोक्शीd) क्रूर
29. उपकारe) दुसऱ्याला केलेली मदत
मध्यम गुण: 2.5 (प्रत्येक योग्य जोडीला 0.5 गुण)

चालण्याची पद्धत ओळखा:

खालील प्राण्यांचे चालणे कसे असते?

अ गट (चालण्याची पद्धत)ब गट (प्राणी)
30. टुणूक टुणूकa) साप
31. सरपटत सरपटतb) हत्ती
32. टप् टप्c) ससा
33. डुलत डुलतd) घोडा (धावताना)
मध्यम गुण: 2 (प्रत्येक योग्य जोडीला 0.5 गुण)

IV. थोडक्यात उत्तरे लिहा (Short Answer Questions)

खालील प्रश्नांची उत्तरे 2-3 वाक्यात लिहा.

34. ससलूची आई त्याला घरापासून दूर जाण्यापासून का थांबवत होती?

सोपे गुण: 2

35. गायीने ससलूला मदत का केली नाही?

मध्यम गुण: 2

36. माकडदादाला ससलूचे घर कसे कळले?

मध्यम गुण: 2

37. ससलूच्या आई-बाबांनी माकडदादाचे आभार का मानले?

सोपे गुण: 2

38. ससलूच्या आईने माकडदादाला काय खायला दिले आणि केंव्हातरी परत येण्यास का सांगितले?

कठीण गुण: 3

39. जेव्हा ससलू घराची वाट चुकला, तेव्हा तो कोणता विचार करू लागला आणि कोणाची आठवण केली?

मध्यम गुण: 2

V. अनेक वचन करा (Write Plurals)

खालील शब्दांचे अनेक वचन लिहा.

40. ससा – _________

सोपे गुण: 0.5

41. गाय – _________

सोपे गुण: 0.5

42. माकड – _________

सोपे गुण: 0.5

43. माशी – _________

सोपे गुण: 0.5

44. झाड – _________

सोपे गुण: 0.5

45. म्हैस – _________

सोपे गुण: 0.5

उत्तरसूची (Answer Key)

I. बहुपर्यायी प्रश्न (MCQs)

  1. 1. c) ससलू
  2. 2. b) खोडकर
  3. 3. c) घराजवळच खेळ
  4. 4. b) लुसलुशीत गवत खात होता
  5. 5. c) आईची
  6. 6. b) गाय
  7. 7. b) वडाच्या झाडावर
  8. 8. b) अबलू
  9. 9. c) बबलू ससोबाचा
  10. 10. b) ताडोबाचे जंगल
  11. 11. c) कोबी, गाजर, पालकाची पाने
  12. 12. c) जोरजोरात (रडणे)
  13. 13. b) खाऊन टाकतात
  14. 14. c) मित्र

II. रिकाम्या जागा भरा (Fill in the Blanks)

  1. 15. खोडकर
  2. 16. लाडका
  3. 17. भटकला
  4. 18. गाय
  5. 19. माकडांचा
  6. 20. अबलू
  7. 21. सावकाश
  8. 22. रडत
  9. 23. उपकार
  10. 24. निरोप

III. जोड्या जुळवा (Match the Following)

  • 25. हिंस्त्र – d) क्रूर
  • 26. लुसलुशीत – c) मऊ
  • 27. थकला – a) दमला
  • 28. ओक्साबोक्शी – b) जोरजोरात
  • 29. उपकार – e) दुसऱ्याला केलेली मदत

चालण्याची पद्धत ओळखा:

  • 30. टुणूक टुणूक – c) ससा
  • 31. सरपटत सरपटत – a) साप
  • 32. टप् टप् – d) घोडा (धावताना)
  • 33. डुलत डुलत – b) हत्ती

IV. थोडक्यात उत्तरे लिहा (Short Answer Questions)

  1. 34. ससलूची आई त्याला घरापासून दूर जाण्यापासून थांबवत होती कारण, रानातील हिंस्त्र प्राणी लहान प्राण्यांना खाऊन टाकतात, अशी तिला भीती होती.
  2. 35. गायीने ससलूला मदत केली नाही कारण ती स्वतः जास्त दूरवर कधी गेली नव्हती. त्यामुळे तिला ससलूचे घर कोठे आहे हे माहीत नव्हते.
  3. 36. ससलूने माकडदादाला आपले नाव, गाव (ससेवाडी) आणि बबलू ससोबाचा मुलगा असल्याचे सांगितले. आईने त्याला हे सर्व आधीच शिकवले होते, त्यामुळे माकडदादाला त्याचे घर कळले.
  4. 37. माकडदादाने ससलूला त्याच्या घरी सुखरूप पोहोचवले. माकडदादाच्या या मदतीमुळे ससलूच्या आई-बाबांना खूप आनंद झाला, म्हणून त्यांनी माकडदादाचे आभार मानले.
  5. 38. ससलूच्या आईने माकडदादाला कोबी, गाजर आणि पालकाची पाने खायला दिली. माकडदादाने मदत केल्यामुळे आईला आनंद झाला आणि त्यांचे उपकार मानण्यासाठी तसेच मैत्रीचे नाते जपण्यासाठी तिने त्याला पुन्हा ससेवाडीला भेट देण्यास सांगितले.
  6. 39. ससलू वाट चुकला तेव्हा तो घराची वाट शोधू लागला. त्यावेळी त्याला आईची खूप आठवण येऊन तो रडायला लागला.

V. अनेक वचन करा (Write Plurals)

  1. 40. ससा – ससे
  2. 41. गाय – गाई / गाईगुरे
  3. 42. माकड – माकडे
  4. 43. माशी – माश्या
  5. 44. झाड – झाडे
  6. 45. म्हैस – म्हशी

Join WhatsApp Channel Join Now
Telegram Group Join Now