दिनांक – 01.07.2025
शिक्षक आणि विद्यार्थ्यांसाठी आरोग्य कवच: कर्नाटक राज्य शिक्षक कल्याण निधीची महत्त्वपूर्ण माहिती
शिक्षण हे समाजाचा आधारस्तंभ आहे आणि शिक्षक हे या स्तंभाचे शिल्पकार आहेत. त्याचबरोबर, विद्यार्थी हे आपल्या देशाचे भविष्य घडवणारे आधारस्तंभ आहेत. त्यांच्या आरोग्याची आणि कल्याणाची काळजी घेणे हे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. याच विचारातून, कर्नाटक राज्य शिक्षक कल्याण निधी, विद्यार्थ्यांचा क्षेमाभिवृद्धी निधी आणि राष्ट्रीय शिक्षक कल्याण प्रतिष्ठान शिक्षक आणि विद्यार्थ्यांच्या वैद्यकीय गरजा पूर्ण करण्यासाठी आणि आकस्मिक परिस्थितीत त्यांना आर्थिक सहाय्य देण्यासाठी कटिबद्ध आहे.
काय आहे ही योजना?
कर्नाटक राज्य शिक्षक कल्याण निधी आणि त्याच्या सहयोगी संस्थांमार्फत प्राथमिक, माध्यमिक, पदवीपूर्व, पदवी आणि पदव्युत्तर शिक्षण संस्थांमधील शिक्षक आणि विद्यार्थ्यांना वैद्यकीय आर्थिक सहाय्य दिले जाते. याव्यतिरिक्त, विद्यार्थ्यांच्या नैसर्गिक किंवा आकस्मिक निधनाच्या बाबतीत त्यांच्या कुटुंबियांना आर्थिक मदत दिली जाते.
प्रस्तावांच्या पडताळणी प्रक्रियेतील नवीन बदल:
या महत्त्वपूर्ण योजनांचा लाभ योग्य आणि वेळेवर गरजूंपर्यंत पोहोचावा यासाठी, अलीकडेच राज्य समितीच्या बैठकीत काही महत्त्वाचे बदल आणि दुरुस्त्या करण्यात आल्या आहेत. यानुसार, क्षेत्र शिक्षण अधिकारी/नियंत्रण अधिकाऱ्यांनी वैद्यकीय आणि आकस्मिक मरण आर्थिक सहाय्यासाठीचे प्रस्ताव काळजीपूर्वक तपासावेत. अपूर्ण प्रस्ताव त्यांच्या स्तरावरच सुधारित करून योग्य केल्यानंतर, कोणताही विलंब न करता योग्य शिफारसीसह कर्नाटक राज्य शिक्षक कल्याण निधी कार्यालयात सादर करणे बंधनकारक आहे.
वैद्यकीय आर्थिक सहाय्यासाठी महत्त्वाचे निकष आणि नियम:
शिक्षक आणि विद्यार्थ्यांसाठी वैद्यकीय आर्थिक सहाय्य मिळवण्यासाठी काही महत्त्वपूर्ण निकष निश्चित करण्यात आले आहेत:
- पुन्हा अर्ज करण्यासाठी कालावधी: एकदा आर्थिक सहाय्य मिळाल्याच्या तारखेपासून, पुढील 03 वर्षांनंतरच कोणत्याही गटातील लाभार्थ्याला पुन्हा आर्थिक सहाय्यासाठी अर्ज करण्याची परवानगी असेल.
- अर्ज सादर करण्याची अंतिम मुदत: उपचार घेतल्यापासून 06 महिन्यांच्या आत ऑनलाइन (Online) माध्यमातून अर्ज सादर करणे आणि मूळ प्रमाणित कागदपत्रे कार्यालयात जमा करणे बंधनकारक आहे. दिनांक 10-10-2024 नंतर उपचार घेतलेल्या शिक्षक/विद्यार्थ्यांसाठी हा नियम लागू आहे. 06 महिन्यांनंतर प्राप्त झालेले अर्ज विचारात घेतले जाणार नाहीत.
- ‘नो क्लेम सर्टिफिकेट’ (No Claim Certificate) ची आवश्यकता: वैद्यकीय बिलावर इतरत्र कोणताही ‘क्लेम’ (दावा) केलेला नाही हे प्रमाणित करण्यासाठी ‘नो क्लेम सर्टिफिकेट’ सादर करणे आवश्यक आहे. प्राथमिक शाळेच्या शिक्षकांसाठी हे प्रमाणपत्र क्षेत्र शिक्षण अधिकाऱ्यांकडून, तर माध्यमिक शाळेच्या शिक्षकांनी आणि व्याख्यात्यांनी संबंधित संस्थेच्या वेतन देयके अधिकाऱ्यांकडून घेणे अनिवार्य आहे.
- TBF वैद्यकीय आर्थिक सहाय्याची मर्यादा: TBF (Teachers’ Benevolent Fund) वैद्यकीय आर्थिक सहाय्याची रक्कम A, B, C, D वर्गीकरणानुसार निश्चित केलेल्या कमाल मर्यादेमध्येच असेल. यामध्ये केवळ ‘इन-पेशंट’ (In-patient) बिलातील पात्र खर्चाचा विचार केला जाईल.
- आयुष्यभराची कमाल मर्यादा: आजीवन सदस्यत्व असलेल्या शिक्षक/व्याख्याते आणि त्यांच्या वर्गीकरणातील अवलंबितांसह, आयुष्यात A, B, C, D या सर्व आजारांसाठी एकूण कमाल रु. 2.50 लाखांपर्यंत आर्थिक सहाय्य मिळण्यास पात्र असतील.
अधिक माहितीसाठी:
शिक्षक आणि विद्यार्थ्यांना निधींच्या वतीने दिल्या जाणाऱ्या विविध सुविधांबद्दल अधिक माहितीसाठी, तसेच निधींचे अर्ज/नमुने पाहण्यासाठी, तुम्ही विभागाच्या अधिकृत वेबसाइटला भेट देऊ शकता: URL: kstbfonline.karnataka.gov.in
या सुविधा शिक्षक आणि विद्यार्थ्यांच्या कल्याणासाठी एक महत्त्वाचे पाऊल आहे. योग्य माहिती घेऊन आणि नियमांचे पालन करून, गरजू या योजनांचा लाभ घेऊ शकतात. आपल्या शिक्षकांच्या आणि विद्यार्थ्यांच्या आरोग्याची काळजी घेण्यासाठी हे प्रयत्न अत्यंत स्तुत्य आहेत!





