Shabdasamuhabaddal ek shabd (अनेक शब्दसमुहाबद्दल एक शब्द )

 अनेक शब्दसमुहाबद्दल एक शब्द 

इयत्ता – आठवी 

रणांगणावर लढताना आलेले मरण
–
 वीरमरण

कर्तव्य पार पाडण्यात नेहमी
जागरूक राहणारा –
 कर्तव्यदक्ष   

कविता करणारी …. कवयित्री

किल्ल्याच्या सभोवतीची भिंत  – तट

केलेले उपकार जाणणारा –  कृतज्ञ

खूप मोठा विस्तार असलेला – विस्तिर्ण

स्वतःबद्दल अभिमान असणारा – स्वाभिमानी

स्वर्गातील इंद्राची सुंदर
बाग –
  नंदनवन

जमीन व पाणी अशा दोन्ही
ठिकाणी राहणारे
  – उभयचर  

ज्याला कोणीही शत्रू नाही
असा –
 अजातशत्रू

थोड्यावर संतुष्ट असणारा – अल्पसंतुष्ट

दररोज ठरलेला कार्यक्रम – दिनचर्या

दुसऱ्यावर अवलंबून असलेला – परावलंबी

देवापुढे सतत जळणारा दिवा – नंदादीप

देवळातील मूर्तीजवळचा आतील
भाग –
 गाभारा, गर्भगृह

स्वतःचा फायदा न पाहणारा – निस्वार्थी  

स्वतःची वस्तू कोणालाही सहज
देणारा –
उदार, दिलदार

हत्तीला काबूत ठेवणास – माहूत

हरणासारखे डोळे असणारी – हरणाक्षी, मृगाक्षी, मृगनयना

हिमालयापासून
कन्याकुमारीपर्यंत –
  आसेतुहिमाचल

पायापासून डोक्यापर्यंत – अपादमस्तक

पाहण्यासाठी आलेले लोक – प्रेक्षक

पहाटे पूर्वीची वेळ – उष: काल

प्राण्याच्या पाठीवर घालायचे
नक्षीदार कापड
  – झुल

क्षणकाल टिकणारे – क्षणभंगुर

बोलायला व ऐकायला न येणारा – मूक – बधीर

फुकट जेवण मिळण्याचे ठिकाण – अन्नछत्र

भाषण करणास – वक्ता

भाषण ऐकणारा – श्रोता

पूर्वी कधीही घडले नाही असे
–
 अभूतपूर्व,अपूर्व

नाव चालविणारा – नावाडी, नाखवा

नदीतील पाण्याचा उंचावरून
पडणारा प्रवाह
  – धबधबा, प्रपात

ज्याचा तळ (थांग) लागत नाही
असा –
 अथांग

उपयुक्त मनोरंजक लिहणारा – साहित्यीक

राजाने मान्यता दिलेला –  राजमान्य

माशासारखे डोळे असणारी – मिनाक्षी

SOURCE – इयत्ता  आठवी माय मराठी पाठ्यपुस्तक कर्नाटक




 

इयत्ता – दहावी 

अपेक्षा नसताना
घडलेली गोष्ट
– अनपेक्षित
कल्पना नसताना
आलेले संकट
– घाला
कमी
आयुष्य असलेला
– अल्पायुषी, अल्पायू
दगडावर कोरलेले
लेख
– शिलालेख
दर
पंधरवाडयाने प्रसिध्द होणारे
– पाक्षिक
देवापुढे
सतत जळणारा दिवा
– नंदादीप
दररोज ठरलेला
कार्यक्रम
– दिनक्रम

केलेले उपकार
जाणणारा
– कृतज्ञ
खूप दानधर्म
करणारा
– दानशूर
खूप पाऊस पडणे –  अतिवृष्टी
घरदार
नष्ट झालेले आहे असा
– निर्वासित
ईश्वर आहे असे
मानणारा
– आस्तिक
ठरावीक
काळाच्या अंतराने प्रसिद्ध होणारे
– नियतकालिक
मोजता येणार
नाही असे
– अगणित, असंख्य
रणांगणावर
आलेले मरण
– वीर मरण
योजना आखणारा – योजक
लोकांनी
मान्यता दिलेला
– लोकमान्य
व्याख्यान
देणारा
– व्याख्याता

कसलीच इच्छा नसणारा – निरीच्छ



अंग राखून काम करणारा – अंगचोर


ऐकायला व बोलायला न येणारा – मूकबधिर


ज्याला आईवडील नाहीत असा – पोरका,अनाथ


ज्याच्या हातात चक्र आहे असा – चक्रधर, चक्रपाणि



माकडाचा खेळ करुन दाखवणारा  –मदारी



पूर्वी कधी घडले नाही असे – अभूतपूर्व


मृत्युवर विजय मिळविणारा – मृत्युंजय


ईश्वर नाही असे मानणारा – नास्तिक



कमी वेळ टिकणारा – अल्पजीवी, क्षणभंगुर


केलेले उपकार विसरणारा – कृतघ्न


अनेकातून निवडलेले – निवडक



कष्ट करुन जगणारा –श्रमजीवी,कष्टकरी



जाणून घेण्याची इच्छा – जिज्ञासा




 



 

Join WhatsApp Channel Join Now
Telegram Group Join Now